SHÇEK Teftiş Kurulu
KAMU İHALE KANUNU
KANUN
NO
: 4734
KABUL
TARİHİ
: 04.01.2002
RESMİ GAZETE
TARİH/SAYI : 22.01.2002/24648
Kamu
İhaleleri Sözleşmeleri Kanunu
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Uygulama İlkeleri
Amaç
MADDE 1. - Bu Kanunun
amacı, kamu hukukuna tâbi olan veya kamunun denetimi altında bulunan veyahut
kamu kaynağı kullanan kamu kurum ve kuruluşlarının yapacakları ihalelerde
uygulanacak esas ve usulleri belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2. - Aşağıda belirtilen idarelerin kullanımında
bulunan her türlü kaynaktan karşılanan mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin
ihaleleri bu Kanun hükümlerine göre yürütülür:
a) Genel bütçeye dahil
daireler, katma bütçeli idareler, özel idareler ve belediyeler ile bunlara
bağlı; döner sermayeli kuruluşlar, birlikler, tüzel kişiler.
b) (Değişik: 4964/ 1 md.) Kamu
iktisadi kuruluşları ile iktisadi devlet teşekküllerinden oluşan kamu iktisadi
teşebbüsleri.
c) (Değişik: 4964/ 1 md.) Sosyal
güvenlik kuruluşları, fonlar, özel kanunlarla kurulmuş ve kendilerine kamu
görevi verilmiş tüzel kişiliğe sahip kuruluşlar (mesleki kuruluşlar ve vakıf
yükseköğretim kurumları hariç) ile bağımsız bütçeli kuruluşlar.
d) (Değişik: 4761/ 10
md.) (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilenlerin doğrudan veya dolaylı olarak
birlikte ya da ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlasına sahip bulundukları her
çeşit kuruluş, müessese, birlik, işletme ve şirketler.
e) 4603 sayılı Kanun
kapsamındaki bankaların yapım ihaleleri.
(Değişik: 4964/ 1 md.) Ancak,
Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu ve bu Fonun hisselerine kısmen ya da tamamen
sahip olduğu bankalar, 4603 sayılı Kanun kapsamındaki bankalar ( (e) bendinde
belirtilen yapım ihaleleri hariç) ile enerji, su, ulaştırma ve telekomünikasyon
sektörlerinde faaliyet gösteren teşebbüs, işletme ve şirketler bu Kanun kapsamı
dışındadır.
İstisnalar
MADDE 3.- (Değişik: 4964/ 2 md.)
a) Kanun kapsamına giren
kuruluşlarca, kuruluş amacı veya mevzuatı gereği işlemek, değerlendirmek,
iyileştirmek veya satmak üzere doğrudan üreticilerden veya ortaklarından
yapılan tarım veya hayvancılıkla ilgili ürün alımları ile 6831 sayılı Orman
Kanunu gereğince orman köyleri kalkındırma kooperatiflerinden ve köylülerden
yapılacak hizmet alımları,
b) Savunma, güvenlik ve istihbaratla ilgili
mevzuat uyarınca gizlilik içinde yürütülmesi gerektiği, her bir ihale için
ihale yetkilisince onaylanan; uçak, helikopter, gemi, denizaltı, tank, panzer,
roket, füze gibi araç, silah, silah malzeme ve teçhizatı ve sistemleri ve harp
malzemeleri ile bunların araştırma-geliştirme, eğitim, üretim, modernizasyon,
yazılım ve mühimmat ihaleleri ile bunlarla ilgili sefer stokları, bakım,
işletme ve idameye yönelik mal ve hizmetler, devlet güvenliği ve
istihbaratı kapsamındaki hizmet, malzeme, teçhizat ve sistem alımları,
c) Uluslararası anlaşmalar gereğince
sağlanan dış finansman ile yaptırılacak olan ve finansman anlaşmasında farklı
ihale usul ve esaslarının uygulanacağı belirtilen mal veya hizmet alımları ile
yapım işleri; uluslararası sermaye piyasalarından yapılacak borçlanmalara
ilişkin her türlü danışmanlık ve kredi derecelendirme hizmetleri; Türkiye
Cumhuriyeti Merkez Bankasının banknot ve kıymetli evrak üretim ve basımı ile
ilgili mal veya hizmet alımları, (Ek: 5148/ 2 md.) özelleştirme uygulamaları için 24.11.1994 tarihli ve
4046 sayılı Kanun çerçevesinde yapılacak her türlü danışmanlık hizmet alımları;
hava taşımacılığı yapan teşebbüs, işletme ve şirketlerin ticari faaliyetlerine
ilişkin mal ve hizmet alımları,
d) İdarelerin yabancı ülkelerdeki
kuruluşlarının mal veya hizmet alımları ile yapım işleri; yurtdışında bulunan
nakil vasıtalarının o yerden sağlanması zorunlu mal veya hizmet alımları,
e) Bu Kanun kapsamına giren kuruluşların;
Adalet Bakanlığına bağlı ceza infaz kurumları, tutukevleri iş yurtları
kurumları, Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumuna bağlı huzurevleri ve
yetiştirme yurtları, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı üretim yapan okullar ve
merkezler, Tarım ve Köyişleri Bakanlığına bağlı enstitü ve üretme istasyonları
ile Başbakanlık Basımevi işletmesi tarafından bizzat üretilen mal ve hizmetler
için anılan kuruluşlardan, Devlet Malzeme Ofisi Ana Statüsünde yer alan mal ve
malzemeler için Devlet Malzeme Ofisi Genel Müdürlüğünden, yük, yolcu veya liman
hizmetleri için Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi Genel
Müdürlüğünden, akaryakıt ve taşıt için Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşletmeleri
Genel Müdürlüğünden yapacakları alımlar,
f) Ulusal araştırma-geliştirme kurumlarının
yürüttüğü ve desteklediği araştırma-geliştirme projeleri için gerekli olan mal
ve hizmet alımları,
g) 2 nci maddenin birinci fıkrasının (b) ve
(d) bentlerinde sayılan kuruluşların, ticari ve sınai faaliyetleri
çerçevesinde; doğrudan mal ve hizmet üretimine veya ana faaliyetlerine yönelik
ihtiyaçlarının temini için yapacakları, Hazine garantisi veya doğrudan bütçenin
transfer tertibinden aktarma yapmak suretiyle finanse edilenler dışındaki
yaklaşık maliyeti ve sözleşme bedeli iki trilyon üçyüz milyar Türk lirasını (üçmilyon dokuzyüzaltmışsekizbin dokuzyüzotuzbeş Yeni Türk Lirasını)* aşmayan mal veya hizmet alımları,
h) Bu Kanun kapsamındaki idarelerin kendi
özel mevzuatı uyarınca hak sahiplerine sağlayacakları teşhis ve tedaviye
yönelik hizmet alımları ile tedavisi kurumlarınca üstlenilen kişilerin ayakta
tedavisi sırasında reçeteye bağlanan ilaç ve tıbbi malzemelerin kişilerce
alımları,
i) (Ek: 5226/ 21 md.) 21.7.1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat
Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki kültür varlıklarının rölöve,
restorasyon, restitüsyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme
projeleri ve bunların uygulamaları ile değerlendirme, muhafaza, nakil işleri ve
kazı çalışmalarına ilişkin mal ve hizmet alımları,
j) (Ek: 5312/ 25 md.) Deniz
Çevresinin Petrol ve Diğer Zararlı Maddelerle Kirlenmesinde Acil Durumlarda Müdahale
ve Zararların Tazmini Esaslarına Dair Kanun hükümleri kapsamında, acil müdahale
plânlarının hazırlanması ve bir olay meydana geldikten sonra kirliliğe müdahale
ve acil müdahale plânlarının icrası için acil olarak ihtiyaç duyulabilecek
hizmet alımı ile araç, gereç ve malzeme alımı,
Ceza ve ihalelerden yasaklama
hükümleri hariç bu Kanuna tâbi değildir.
Tanımlar
MADDE 4. - Bu Kanunun
uygulanmasında;
Mal : Satın alınan her türlü ihtiyaç
maddeleri ile taşınır ve taşınmaz mal ve hakları,
Hizmet: (Değişik: 4964/ 3 md.) Bakım ve
onarım, taşıma, haberleşme, sigorta, araştırma ve geliştirme, muhasebe, piyasa
araştırması ve anket, danışmanlık, mimarlık ve mühendislik, etüt ve proje,
harita ve kadastro, imar uygulama, her ölçekte imar planı, tanıtım, basım ve yayım,
temizlik, yemek hazırlama ve dağıtım, toplantı, organizasyon, sergileme,
koruma ve güvenlik, meslekî eğitim, fotoğraf, film, fikrî ve güzel
sanat, bilgisayar sistemlerine yönelik hizmetler ile yazılım hizmetlerini,
taşınır ve taşınmaz mal ve hakların kiralanmasını ve benzeri diğer hizmetleri,
Yapım : Bina, karayolu, demiryolu, otoyol,
havalimanı, rıhtım, liman, tersane, köprü, tünel, metro, viyadük, spor tesisi,
alt yapı, boru iletim hattı, haberleşme ve enerji nakil hattı, baraj, enerji
santrali, rafineri tesisi, sulama tesisi, toprak ıslahı, taşkın koruma ve
dekapaj gibi her türlü inşaat işleri ve bu işlerle ilgili tesisat, imalat,
ihzarat, nakliye, tamamlama, büyük onarım, restorasyon, çevre düzenlemesi,
sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri ile benzeri yapım işlerini,
Tedarikçi : Mal alımı ihalesine teklif veren gerçek
veya tüzel kişileri veya bunların oluşturdukları ortak girişimleri,
Hizmet sunucusu : Hizmet alımı ihalesine teklif veren
gerçek veya tüzel kişileri veya bunların oluşturdukları ortak girişimleri,
Danışman : Danışmanlık yapan, bilgi ve deneyimini
idarenin yararı için kullanan, danışmanlığını yaptığı işin yüklenicileri ile
hiçbir organik bağ içinde bulunmayan, idareden danışmanlık hizmeti karşılığı
dışında hiçbir kazanç sağlamayan ve danışmanlık hizmetlerini veren hizmet
sunucularını,
Yapım müteahhidi : Yapım işi ihalesine teklif veren gerçek
veya tüzel kişileri veya bunların oluşturdukları ortak girişimleri,
Aday : Ön yeterlik için başvuran gerçek veya tüzel
kişileri veya bunların oluşturdukları ortak girişimleri,
Ortak girişim: (Değişik: 4964/ 3 md.) İhaleye katılmak
üzere birden fazla gerçek veya tüzel kişinin aralarında yaptıkları anlaşma ile
oluşturulan iş ortaklığı veya konsorsiyumları,
İstekli : Mal veya hizmet alımları ile yapım
işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım
müteahhidini,
Yerli istekli: (Değişik: 4964/ 3 md.) Türkiye
Cumhuriyeti vatandaşı gerçek kişiler ile Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre
kurulmuş tüzel kişilikleri,
Yüklenici : Üzerine ihale yapılan ve sözleşme
imzalanan istekliyi,
İdare : İhaleyi yapan bu Kanun kapsamındaki
kurum ve kuruluşları,
İhale yetkilisi: (Değişik: 4964/ 3 md.) İdarenin, ihale
ve harcama yapma yetki ve sorumluluğuna sahip kişi veya kurulları ile usulüne
uygun olarak yetki devri yapılmış görevlilerini,
Başvuru belgesi : Belli istekliler arasında ihale
usulünde ön yeterliğe katılan aday tarafından yeterliğinin tespitinde kullanılmak
üzere sunulan belgeleri,
İhale dokümanı : İhale konusu mal veya hizmet alımları
ile yapım işlerinde; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile
yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı
ve gerekli diğer belge ve bilgileri,
Ön proje : Belli bir yapının kesin ihtiyaç
programına göre; gerekli arazi ve zemin araştırmaları yapılmadan, bilgilerin
halihazır haritalardan alındığı, çevresel etki değerlendirme ve fizibilite
raporları dahil elde edilen verilere dayanılarak hazırlanan plân, kesit,
görünüş ve profillerin belirtildiği bir veya birkaç çözümü içeren projeyi,
Kesin proje : Belli bir yapının onaylanmış ön
projesine göre; mümkün olan arazi ve zemin araştırmaları yapılmış olan, yapı
elemanlarının ölçülendirilip boyutlandırıldığı, inşaat sistem ve gereçleri ile
teknik özelliklerinin belirtildiği projeyi,
Uygulama projesi : Belli bir yapının onaylanmış kesin
projesine göre yapının her türlü ayrıntısının belirtildiği projeyi,
Rölöve projesi
(Mülga: 5226/ 22 md.)
Restorasyon projesi
(Mülga: 5226/ 22 md.)
Restitüsyon projesi
(Mülga: 5226/ 22 md.)
İhale : Bu Kanunda yazılı usul ve şartlarla mal
veya hizmet alımları ile yapım işlerinin istekliler arasından seçilecek birisi
üzerine bırakıldığını gösteren ve ihale yetkilisinin onayını müteakip
sözleşmenin imzalanması ile tamamlanan işlemleri,
Teklif: Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde
isteklinin idareye sunduğu fiyat teklifi ile değerlendirmeye esas belge ve/veya
bilgileri,
Açık ihale usulü: Bütün isteklilerin teklif verebildiği
usulü,
Belli istekliler arasında
ihale usulü: Ön
yeterlik değerlendirmesi sonucunda idare tarafından davet edilen isteklilerin
teklif verebildiği usulü,
Pazarlık usulü: Bu Kanunda belirtilen hallerde
kullanılabilen, ihale sürecinin iki aşamalı olarak gerçekleştirildiği ve
idarenin ihale konusu işin teknik detayları ile gerçekleştirme yöntemlerini ve
belli hallerde fiyatı isteklilerle görüştüğü usulü,
Doğrudan temin: Bu Kanunda belirtilen hallerde
ihtiyaçların, idare tarafından davet edilen isteklilerle teknik şartların ve
fiyatın görüşülerek doğrudan temin edilebildiği usulü,
Sözleşme: Mal veya hizmet alımları ile yapım
işlerinde idare ile yüklenici arasında yapılan yazılı anlaşmayı,
Kurum: Kamu İhale Kurumunu,
Kurul : Kamu İhale Kurulunu,
İfade eder.
Temel İlkeler
MADDE 5. - İdareler, bu
Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi,
güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında
karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.
Aralarında kabul edilebilir
doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri
birarada ihale edilemez.
Eşik değerlerin altında kalmak
amacıyla mal veya hizmet alımları ile yapım işleri kısımlara bölünemez.
Bu Kanuna göre yapılacak
ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel
usullerdir. Diğer ihale usulleri Kanunda belirtilen özel hallerde
kullanılabilir.
Ödeneği bulunmayan hiçbir iş
için ihaleye çıkılamaz.
(Değişik: 4964/ 4 md.) İlgili
mevzuatı gereğince Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) raporu gerekli olan
işlerde ihaleye çıkılabilmesi için ÇED olumlu belgesinin alınmış olması
zorunludur. Ancak, doğal afetlere bağlı olarak acilen ihale edilecek yapım
işlerinde ÇED raporu aranmaz.
İhale Komisyonu
MADDE 6. - İhale
yetkilisi, biri başkan olmak üzere, ikisinin ihale konusu işin uzmanı olması
şartıyla, ilgili idare personelinden en az dört kişinin [1]
ve muhasebe veya malî işlerden sorumlu bir personelin katılımıyla kurulacak en
az beş ve tek sayıda kişiden oluşan ihale komisyonunu, yedek üyeler de dahil
olmak üzere görevlendirir.
(Değişik: 4964/ 5 md.) İhaleyi
yapan idarede yeterli sayı veya nitelikte personel bulunmaması halinde, bu
Kanun kapsamındaki idarelerden komisyona üye alınabilir.
Gerekli incelemeyi yapmalarını
sağlamak amacıyla ihale işlem dosyasının birer örneği, ilân veya daveti izleyen
üç gün içinde ihale komisyonu üyelerine verilir.
İhale komisyonu eksiksiz olarak
toplanır. Komisyon kararları çoğunlukla alınır. Kararlarda çekimser kalınamaz.
Komisyon başkanı ve üyeleri oy ve kararlarından sorumludur. Karşı oy kullanan
komisyon üyeleri, gerekçesini komisyon kararına yazmak ve imzalamak zorundadır.
İhale komisyonunca alınan kararlar ve
düzenlenen tutanaklar, komisyon başkan ve üyelerinin adları, soyadları ve görev
unvanları belirtilerek imzalanır.
İhale İşlem Dosyası
MADDE 7. - İhalesi yapılacak
her iş için bir işlem dosyası düzenlenir. Bu dosyada ihale yetkilisinden alınan
onay belgesi ve eki yaklaşık maliyete ilişkin hesap cetveli, ihale dokümanı,
ilân metinleri, adaylar veya istekliler tarafından sunulan başvurular veya
teklifler ve diğer belgeler, ihale komisyonu tutanak ve kararları gibi ihale
süreci ile ilgili bütün belgeler bulunur.
İKİNCİ BÖLÜM
İhaleye Katılım Kuralları
Eşik Değerler
MADDE 8. - (Değişik:
4761/ 12 md.) Bu Kanunun 13 ve 63 üncü maddelerinin uygulanmasında yaklaşık
maliyet dikkate alınarak kullanılacak eşik değerler aşağıda belirtilmiştir:
a) Genel bütçeye dahil daireler ve katma
bütçeli idarelerin mal ve hizmet alımlarında üçyüzmilyar Türk Lirası. (dörtyüzyetmişdörtbin dörtyüzaltmışsekiz Yeni Türk Lirası)*
b) Kanun kapsamındaki diğer idarelerin mal
ve hizmet alımlarında beşyüzmilyar Türk Lirası. (yediyüzdoksanbin yediyüzseksen Yeni Türk Lirası)*
c) Kanun kapsamındaki idarelerin yapım
işlerinde onbirtrilyon Türk Lirası. (onyedimilyon üçyüzdoksanyedibin yüzseksenyedi Yeni Türk Lirası)*
(Son fıkra Mülga: 4761/ 12 md.)
Yaklaşık Maliyet
MADDE 9. - (Değişik: 4964/ 6 md.) Mal veya hizmet
alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat
araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet
belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık
maliyete ihale ve ön yeterlik ilanlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale
süreci ile resmi ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.
İhaleye Katılımda Yeterlik Kuralları
MADDE 10. - İhaleye
katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik
yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve
belgeler istenebilir:
a) Ekonomik ve malî
yeterliğin belirlenmesi için;
1) Bankalardan temin
edilecek isteklinin malî durumu ile ilgili belgeler,
2) (Değişik: 4964/ 7 md.) İsteklinin,
ilgili mevzuatı uyarınca yayınlanması zorunlu olan bilançosu veya bilançosunun
gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer belgeleri,
3) İsteklinin iş
hacmini gösteren toplam cirosu veya ihale konusu iş ile ilgili taahhüdü altındaki
ve bitirdiği iş miktarını gösteren belgeler.
b) Mesleki ve teknik
yeterliğin belirlenmesi için;
1) İsteklinin, mevzuatı
gereği ilgili odaya kayıtlı olarak faaliyette bulunduğunu ve teklif vermeye
yasal olarak yetkili olduğunu kanıtlayan belgeler,
2) (Değişik: 4964/ 7
md.) İsteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerde; mal ve hizmet
alımları için son beş yıl içinde, yapım işleri için ise son on beş yıl içinde
kamu veya özel sektörde o işe ait sözleşme bedelinin en az % 70'i oranında
gerçekleştirdiği veya % 50'si oranında denetlediği veyahut yönettiği idarece
kusursuz kabul edilen benzeri işlerle ilgili deneyimini gösteren belgeler,
3) İsteklinin üretim
ve/veya imalat kapasitesine, araştırma-geliştirme faaliyetlerine ve kaliteyi
sağlamasına yönelik belgeler,
4) İsteklinin
organizasyon yapısına ve ihale konusu işi yerine getirmek için yeterli sayıda
ve nitelikte personel çalıştırdığına veya çalıştıracağına ilişkin bilgi ve/veya
belgeler,
5) İhale konusu hizmet
veya yapım işlerinde isteklinin yönetici kadrosu ile işi yürütecek teknik
personelinin eğitimi ve mesleki niteliklerini gösteren belgeler,
6) İhale konusu işin
yerine getirilebilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer
ekipmana ilişkin belgeler,
7) İstekliye doğrudan
bağlı olsun veya olmasın, kalite kontrolden sorumlu olan ilgili teknik personel
veya teknik kuruluşlara ilişkin belgeler,
8) İhale konusu işin
ihale dokümanında belirtilen standartlara uygunluğunu gösteren, uluslar arası
kurallara uygun şekilde akredite edilmiş kalite kontrol kuruluşları tarafından
verilen sertifikalar,
9) İdarenin talebi
halinde doğruluğu teyit edilmek üzere, tedarik edilecek malların numuneleri,
katalogları ve/veya fotoğrafları.
İhale konusu işin niteliğine göre yukarıda
belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde
kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilân veya
davet belgelerinde belirtilir.
(Ek: 4761/ 13 md.) (Değişik: 4964/ 7
md.) Birinci fıkranın (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde belirtilen
belgelerden, yapım ve yapımla ilgili hizmet işlerinde, denetleme veya yönetme
görevi nedeniyle alınanlarda gerçek kişinin mühendis veya mimar olma şartı
aranır. İş bitirme, yönetim veya denetim suretiyle elde edilecek belgeler,
belge sahibi kişi veya kuruluşların dışındaki istekliler tarafından
kullanılamaz, belgeler devredilemez, kiraya verilemez ve satılamaz. Bu belge
sahiplerinin kuracakları veya ortak olacakları tüzel kişiliklerin ihaleye
girebilmesinde tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip olmaları, her
ihalede bu oranın aranması ve teminat süresince bu oranın muhafaza edilmesi
zorunludur. Yönetim faaliyetleri nedeniyle alınacak belgeler, en fazla beşte
bir oranında dikkate alınır.
Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler
ihale dışı bırakılır:
a) İflas eden, tasfiye
halinde olan, işleri mahkeme tarafından yürütülen, konkordato ilân eden,
işlerini askıya alan veya kendi ülkesindeki mevzuat hükümlerine göre benzer bir
durumda olan.
b) İflası ilân edilen,
zorunlu tasfiye kararı verilen, alacaklılara karşı borçlarından dolayı mahkeme
idaresi altında bulunan veya kendi ülkesindeki mevzuat hükümlerine göre benzer
bir durumda olan.
c) Türkiye'nin veya
kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim
borcu olan.
d) Türkiye'nin veya
kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi borcu olan.
e) İhale tarihinden
önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm
giyen.
f) İhale tarihinden
önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya
meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat
edilen.
g) İhale tarihi
itibariyle, mevzuatı gereği kayıtlı olduğu oda tarafından mesleki faaliyetten
men edilmiş olan.
h) Bu maddede
belirtilen bilgi ve belgeleri vermeyen veya yanıltıcı bilgi ve/veya sahte belge
verdiği tespit edilen.
i) 11 inci maddeye göre
ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılan.
j) 17 nci maddede
belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen.
İhaleye Katılamayacak Olanlar
MADDE 11. - Aşağıda
sayılanlar doğrudan veya dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya
başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamazlar:
a) Bu Kanun ve diğer
kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak kamu ihalelerine
katılmaktan yasaklanmış olanlar ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu
kapsamına giren suçlardan ve organize suçlardan dolayı hükümlü bulunanlar.
b) İlgili mercilerce
hileli iflas ettiğine karar verilenler.
c) İhaleyi yapan
idarenin ihale yetkilisi kişileri ile bu yetkiye sahip kurullarda görevli
kişiler.
d) İhaleyi yapan
idarenin ihale konusu işle ilgili her türlü ihale işlemlerini hazırlamak, yürütmek,
sonuçlandırmak ve onaylamakla görevli olanlar.
e) (c) ve (d)
bentlerinde belirtilen şahısların eşleri ve üçüncü dereceye kadar kan ve ikinci
dereceye kadar kayın hısımları ile evlatlıkları ve evlat edinenleri.
f) (c), (d) ve (e)
bentlerinde belirtilenlerin ortakları ile şirketleri (bu kişilerin yönetim
kurullarında görevli bulunmadıkları veya sermayesinin % 10'undan fazlasına
sahip olmadıkları anonim şirketler hariç).
İhale konusu işin danışmanlık hizmetlerini
yapan yükleniciler bu işin ihalesine katılamazlar. Aynı şekilde, ihale konusu
işin yüklenicileri de o işin danışmanlık hizmeti ihalelerine katılamazlar. Bu
yasaklar, bunların ortaklık ve yönetim ilişkisi olan şirketleri ile bu
şirketlerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları şirketleri için
de geçerlidir.
(Değişik: 4964/ 8 md.) İhaleyi yapan
idare bünyesinde bulunan veya idare ile ilgili her ne amaçla kurulmuş olursa
olsun vakıf, dernek, birlik, sandık gibi kuruluşlar ile bu kuruluşların ortak
oldukları şirketler bu idarelerin ihalelerine katılamazlar.
Bu yasaklara rağmen ihaleye katılan istekliler
ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Ayrıca, bu durumun
tekliflerin değerlendirmesi aşamasında tespit edilememesi nedeniyle bunlardan
biri üzerine ihale yapılmışsa, teminatı gelir kaydedilerek ihale iptal edilir.
Şartnameler
MADDE 12. - İhale konusu mal veya hizmet alımları ile
yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin
idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım
işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının
ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun
hükümlerine göre hazırlattırılabilir.
İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım
işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik
şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve
fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek
ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.
Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya
uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de
yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir.
Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve
belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer
verilmeyecektir.
Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik
standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün
olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla
marka veya model belirtilebilir.
İhale İlân Süreleri ve Kuralları
MADDE 13. - (Değişik:
4964/ 9 md.) Bütün isteklilere tekliflerini hazırlayabilmeleri için
yeterli süre tanımak suretiyle;
a) Yaklaşık maliyeti 8 inci maddede yer
alan eşik değerlere eşit veya bu değerleri aşan ihalelerden;
1) Açık ihale usulü ile yapılacak olanların
ilânları, ihale tarihinden en az kırk gün önce,
2) Belli istekliler arasında ihale usulü
ile yapılacak olanların ön yeterlik ilânları, son başvuru tarihinden en az
ondört gün önce,
3) Pazarlık usulü ile yapılacak olanların
ilânları, ihale tarihinden en az yirmibeş gün önce,
Resmî Gazetede en az bir defa
yayımlanmak suretiyle yapılır.
Yaklaşık maliyeti eşik
değerlere eşit veya bu değerleri aşan belli istekliler arasında yapılacak
ihalelerde ön yeterlik değerlendirmesi sonucunda yeterliği belirlenen adaylara
ihale gününden en az kırk gün önce davet mektubu gönderilmesi zorunludur.
b) Yaklaşık maliyeti 8 inci maddede
belirtilen eşik değerlerin altında kalan ihalelerden;
1) Yaklaşık maliyeti otuz milyar Türk
Lirasına (ellibirbin
yediyüzaltmışyedi Yeni Türk
Lirasına)* kadar
olan mal veya hizmet alımları ile altmış milyar Türk Lirasına (yüzüçbin
beşyüzotuzbeş Yeni Türk Lirasına)* kadar olan yapım
işlerinin ihalesi, ihale tarihinden en az yedi gün önce ihalenin ve işin yapılacağı
yerde çıkan gazetelerin en az ikisinde,
2) Yaklaşık maliyeti otuz milyar (ellibirbin yediyüzaltmışyedi Yeni Türk Lirası)* ile altmış milyar Türk Lirası (yüzüçbin
beşyüzotuzbeş Yeni Türk Lirası)* arasında olan mal veya hizmet alımları ile altmış milyar
(yüzüçbin beşyüzotuzbeş Yeni Türk Lirası)* ile beşyüz milyar Türk Lirası (sekizyüzaltmışikibin
sekizyüzon Yeni Türk Lirası)* arasında olan
yapım işlerinin ihalesi, ihale tarihinden en az ondört gün önce Resmî Gazetede
ve işin yapılacağı yerde çıkan gazetelerin birinde,
3) Yaklaşık maliyeti altmış milyar Türk
Lirasının (yüzüçbin
beşyüzotuzbeş Yeni Türk Lirasının) * üzerinde ve eşik değerin altında olan mal veya hizmet
alımları ile beşyüz milyar Türk Lirasının (sekizyüzaltmışikibin sekizyüzon Yeni Türk Lirasının)* üzerinde ve eşik
değerin altında olan yapım işlerinin ihalesi, ihale tarihinden en az yirmibir
gün önce Resmî Gazetede ve işin yapılacağı yerde çıkan gazetelerin birinde,
En az birer defa yayımlanmak
suretiyle ilân edilerek duyurulur.
Yaklaşık maliyeti 8 inci
maddede yer alan eşik değerlerin altında kalan belli istekliler arasında
yapılacak ihalelerde ön yeterlik ilanlarının son başvuru tarihinden en az yedi
gün önce (b) bendindeki süre hariç diğer usullere göre yapılması ve ön yeterlik
değerlendirmesi sonucunda yeterliği belirlenen adaylara ihale gününden önce (b)
bendindeki sürelere göre davet mektubu gönderilmesi zorunludur.
İlan edilecek ihalelerden
hangilerinin, ayrıca Basın İlân Kurumu aracılığıyla Türkiye çapında dağıtımı
olan gazetelerin birinde ilân edileceğini belirlemeye Kurum yetkilidir.
İhalenin yapılacağı yerde
gazete çıkmaması halinde ilân, aynı süreler içinde ilgili idare ile hükümet ve
belediye binalarının ilân tahtalarına asılacak yazılar ve belediye yayın
araçları ile yapılır. Bu işlemler bir tutanakla belgelenir.
İdareler, yukarıda belirtilen zorunlu ilanların
dışında işin önem ve özelliğine göre ihaleleri, uluslararası ilan veya yurt
içinde çıkan başka gazeteler veya yayın araçları, bilgi işlem ağı veya
elektronik haberleşme (internet) yolu ile de ayrıca ilan edebilir. Ancak,
uluslararası ilan yapılması halinde yukarıda belirtilen asgari ilan sürelerine
oniki gün eklenir.
Ortak Girişimler
MADDE 14. - (Değişik:
4964/ 10 md.) Ortak girişimler birden fazla gerçek veya tüzel kişi
tarafından iş ortaklığı veya konsorsiyum olarak iki türlü oluşturulabilir. İş
ortaklığı üyeleri, hak ve sorumluluklarıyla işin tümünü birlikte yapmak üzere,
konsorsiyum üyeleri ise, hak ve sorumluluklarını ayırarak işin kendi uzmanlık
alanlarıyla ilgili kısımlarını yapmak üzere ortaklık yaparlar. İş ortaklığı her
türlü ihaleye teklif verebilir. Ancak idareler, işin farklı uzmanlıklar
gerektirmesi durumunda, ihaleye konsorsiyumların teklif verip veremeyeceğini
ihale dokümanında belirtirler. İhale aşamasında ortak girişimden kendi
aralarında bir iş ortaklığı veya konsorsiyum yaptıklarına dair anlaşma istenir.
İş ortaklığı anlaşmalarında pilot ortak, konsorsiyum anlaşmalarında ise
koordinatör ortak belirtilir. İhalenin iş ortaklığı veya konsorsiyum üzerinde
kalması halinde, sözleşme imzalanmadan önce noter tasdikli iş ortaklığı veya
konsorsiyum sözleşmesinin verilmesi gerekir. İş ortaklığı anlaşma ve sözleşmesinde,
iş ortaklığını oluşturan, gerçek veya tüzel kişilerin taahhüdün yerine
getirilmesinde müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, konsorsiyum
anlaşma ve sözleşmesinde ise, konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel
kişilerin, işin hangi kısmını taahhüt ettikleri ve taahhüdün yerine
getirilmesinde koordinatör ortak aracılığıyla aralarındaki koordinasyonu
sağlayacakları belirtilir.
Alt Yükleniciler
MADDE 15. - İhale
konusu işin özelliği nedeniyle ihtiyaç görülmesi halinde, ihale aşamasında
isteklilerden alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işleri belirtmeleri,
sözleşme imzalamadan önce de alt yüklenicilerin listesini idarenin onayına
sunmaları istenebilir. Ancak bu durumda, alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle
ilgili sorumluluğu yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
İhale Saatinden Önce İhalenin İptal Edilmesi (Değişik: 4964/ 11 md.)
MADDE 16. - İdarenin
gerekli gördüğü veya ihale dokümanında yer alan belgelerde ihalenin yapılmasına
engel olan ve düzeltilmesi mümkün bulunmayan hususların bulunduğunun tespit
edildiği hallerde ihale saatinden önce ihale iptal edilebilir.
Bu durumda, iptal nedeni belirtilmek suretiyle
ihalenin iptal edildiği isteklilere hemen ilân edilerek duyurulur. Bu aşamaya
kadar teklif vermiş olanlara ihalenin iptal edildiği ayrıca tebliğ edilir.
İhalenin iptal edilmesi halinde, verilmiş olan bütün teklifler reddedilmiş
sayılır ve bu teklifler açılmaksızın isteklilere iade edilir. İhalenin iptal
edilmesi nedeniyle isteklilerce idareden herhangi bir hak talebinde
bulunulamaz.
İhalenin iptal edilmesi durumunda, iptal nedenleri
gözden geçirilerek yeniden ihaleye çıkılabilir.
Yasak Fiil veya Davranışlar
MADDE 17. - İhalelerde
aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:
a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz
kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla
ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.
b) İsteklileri
tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde
bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek
davranışlarda bulunmak.
c) Sahte belge veya
sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.
d) Alternatif teklif
verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya
başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden
fazla teklif vermek.
e) 11 inci maddeye göre
ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.
Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar
hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.
İKİNCİ KISIM
İhale Süreci
BİRİNCİ BÖLÜM
İhale Usulleri ve Uygulaması
Uygulanacak İhale Usulleri
MADDE 18. - İdarelerce mal
veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalelerinde aşağıdaki usullerden biri
uygulanır:
a) Açık ihale usulü.
b) Belli istekliler
arasında ihale usulü.
c) Pazarlık usulü.
d) (Mülga: 4964/ 12 md.)
Açık İhale Usulü
MADDE 19. - Açık ihale usulü,
bütün isteklilerin teklif verebildiği usuldür.
Belli İstekliler Arasında İhale Usulü
MADDE 20. - Belli
istekliler arasında ihale usulü, yapılacak ön yeterlik değerlendirmesi
sonucunda idarece davet edilen isteklilerin teklif verebildiği usuldür. İşin
özelliğinin uzmanlık ve/veya yüksek teknoloji gerektirmesi nedeniyle açık ihale
usulünün uygulanamadığı mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi bu
usule göre yaptırılabilir.
(İkinci fıkra Mülga: 4964/ 13 md.)
(Değişik: 4964/ 13 md.) 10 uncu maddeye uygun
olarak belirlenen ve ön yeterlik dokümanı ile ön yeterlik ilânında belirtilen
değerlendirme kriterlerine göre adayların ön yeterlik değerlendirmesi yapılır.
Belirtilen asgari yeterlik koşullarını sağlayamayanlar yeterli kabul edilmez. (Son
cümle Mülga: 4964/ 13 md.)
(Değişik: 4964/ 13 md.) Ön yeterlik
değerlendirmesi sonucunda yeterli bulunmayan adaylara da yeterli bulunmama
gerekçeleri yazılı olarak bildirilir. İşin niteliğine göre rekabeti
engellemeyecek şekilde 40 ıncı maddeye uygun olarak belirlenen ve ihale
dokümanı ile davet mektubunda belirtilen değerlendirme kriterlerine göre
tekliflerin değerlendirmesi yapılarak ihale sonuçlandırılır. İhaleye davet
edilebilecek aday sayısının beşten az olması veya teklif veren istekli
sayısının üçten az olması halinde ihale iptal edilir.
Teklif veren istekli sayısının üçten az olması
nedeniyle ihalenin iptal edilmesi durumunda, ihale dokümanı gözden geçirilerek
varsa hatalar ve eksiklikler giderilmek suretiyle, ön yeterliği tespit edilen
bütün istekliler tekrar davet edilerek ihale sonuçlandırılabilir.
Pazarlık Usulü
MADDE 21. - Aşağıda
belirtilen hallerde pazarlık usulü ile ihale yapılabilir:
a) Açık ihale usulü
veya belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihale sonucunda teklif
çıkmaması.
b) Doğal afetler,
salgın hastalıklar, can veya mal kaybı tehlikesi gibi ani ve beklenmeyen veya
idare tarafından önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine
ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olması.
c) Savunma ve
güvenlikle ilgili özel durumların ortaya çıkması üzerine ihalenin ivedi olarak
yapılmasının zorunlu olması.
d) İhalenin, araştırma
ve geliştirme sürecine ihtiyaç gösteren ve seri üretime konu olmayan nitelikte
olması.
e) İhale konusu mal
veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özgün nitelikte ve karmaşık olması
nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenememesi.
f) (Ek: 4964/ 14 md.)
İdarelerin yaklaşık maliyeti elli milyar Türk Lirasına (seksenaltıbin
ikiyüzyetmişsekiz Yeni Türk Lirasına)* kadar
olan mamul mal, malzeme veya hizmet alımları.
(Değişik: 4964/ 14 md.) (b), (c) ve (f)
bentlerinde belirtilen hallerde ilan yapılması zorunlu değildir. Ancak, bu
bentlere göre yapılacak ihalelere en az üç istekli davet edilmelidir.
İlân yapılacak hallerde, ilânda ihale konusu
alanda faaliyet gösteren ve idarece yeterliği tespit edilen adaylar ile görüşme
yapılacağı belirtilir. Gerek ilân yapılan gerekse ilân yapılmayan hallerde,
sadece idare tarafından 10 uncu maddeye uygun olarak belirlenen ve ihale
dokümanında belirtilen değerlendirme kriterlerine göre yeterliği tespit
edilenler ile görüşme yapılır.
(Ek: 4964/ 14 md.) (a), (d) ve (e) bentlerine
göre yapılacak ihalelerde istekliler, öncelikle ihale konusu işin teknik
detayları ve gerçekleştirme yöntemleri gibi hususlarda fiyatı içermeyen ilk
tekliflerini sunar. İdarenin ihtiyaçlarını en uygun şekilde karşılayacak yöntem
ve çözümler üzerine ihale komisyonu her bir istekli ile görüşür. Teknik
görüşmeler sonucunda şartların netleşmesi üzerine bu şartları karşılayabilecek
isteklilerden, gözden geçirilerek şartları netleştirilmiş teknik şartnameye
dayalı olarak fiyat tekliflerini de içerecek şekilde son tekliflerini vermeleri
istenir.
(a), (b) ve (c) bentlerine göre yapılacak
ihalelerde, verilen son teklifler üzerinde fiyat görüşmesi yapılarak ihale
sonuçlandırılır.
(a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılacak
ihalelerde teklif veren istekli sayısının üçten az olması halinde ihale iptal
edilir.
(Ek: 4964/ 14 md.) (f) bendi
kapsamında yapılan mal alımlarında, malın sözleşme yapma süresi içinde teslim
edilmesi ve bunun idarece uygun bulunması halinde, sözleşme yapılması ve kesin
teminat alınması zorunlu değildir.
Doğrudan Temin
MADDE 22. - (Değişik:
4964/ 15 md.) Aşağıda belirtilen hallerde ihtiyaçların ilan yapılmaksızın ve
teminat alınmaksızın doğrudan temini usulüne başvurulabilir.
a) İhtiyacın