BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Tanımlar ve Genel Esaslar
Amaç
Madde 1- (1) Bu yönergenin amacı, haklarında koruyucu ve destekleyici tedbir kararı verilmiş suça sürüklenen ve suç mağduru olan çocukların rehabilitasyonu için oluşturulacak Koruma Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri ile Bakım ve Sosyal Rehabilitasyon Merkezlerinin çalışmalarına, hizmet standartlarına, ilgili kişi ve kurumlar arasında eşgüdüm ve koordinasyona, hizmetin etkin ve verimli yürütülmesine ilişkin kuralları saptamaktır.
Kapsam
Madde 2-(1) Bu yönerge suça sürüklenen ve suç mağduru çocukların temel gereksinimlerini karşılamak fiziksel, duygusal, psikolojik ve sosyal ihtiyaçlarını belirleyerek gerekli mesleki müdahaleleri gerçekleştirmek, aile ve yakın çevrelerine dönmelerini veya bir sonraki sosyal hizmet modeline hazır hale gelmelerini sağlamak amacıyla oluşturulan veya işbirliği protokolleriyle işletilen Koruma Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri ile Bakım ve Sosyal Rehabilitasyon Merkezlerinin kuruluş, teşkilat ve işleyişi ile ilgili düzenlemeleri kapsar.
(2) Bu yönerge, 5275 Sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 11 ve 15 inci maddelerinde öngörülen kurumlardaki tutuklu ve hükümlüler hakkında uygulanmaz.
Dayanak
Madde 3 -(1) Bu Yönerge, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Kanununun 3 üncü maddesinin (f) bendinin 13 üncü ve 14 üncü alt bendi, 9 uncu maddesinin (j) bendi ile 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununun 10 uncu, 11inci maddesi ve 45 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 -(1) Bu Yönergede geçen;
a)“Genel Müdürlük”: Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğünü,
b)“İl Müdürlüğü”: İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğünü,
c) “İlçe Müdürlüğü”: İlçe Sosyal Hizmetler Müdürlüğünü,
ç) “Merkez”: Koruma Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri ile Bakım ve Sosyal Rehabilitasyon Merkezlerini,
d)“Koruma Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi”: Suça sürüklenmiş çocukların davranış bozukluklarını gidermek amacıyla rehabilitasyon süreci tamamlanıncaya kadar geçici süre bakım ve korunmalarının sağlandığı bu süre içerisinde aile, yakın çevre ve toplum ile ilişkilerinin düzenlenmesine yönelik çalışmaların yürütüldüğü, suça sürüklenen kız ve erkek çocuklara yönelik ayrı ayrı yapılandırılan yatılı sosyal hizmet kuruluşlarını,
e) “Bakım ve Sosyal Rehabilitasyon Merkezi"; Duygusal, cinsel ve/veya fiziksel istismara uğramış çocukların olumsuz yaşam deneyimlerinden kaynaklanan travma ve/veya davranış bozukluklarını giderme amacıyla rehabilitasyon süreci tamamlanıncaya kadar geçici süre bakım ve korunmalarının sağlandığı bu süre içerisinde aile, yakın çevre ve toplum ile ilişkilerinin düzenlenmesine yönelik çalışmaların yürütüldüğü kız ve erkek çocuklara yönelik ayrı ayrı yapılandırılacak yatılı sosyal hizmet kuruluşlarını,
f) “Çocuk”:5395 sayılı kanunun 3 üncü maddesinin (a) bendinin ve 2 inci alt bentlerinde tanımlanan suça sürüklenen çocuk ile aynı maddenin (a) bendinin 1 inci alt bendinde tanımlanan korunma ihtiyacı içinde olan çocuklardan suç mağduru olan çocuğu,
g) “Kurum Bakımı”: Bir aile ortamında bakılamayan çocukların kendileriyle herhangi bir kan bağı olmayan çocuklar ile birlikte gruplar halinde veya topluca yaşamaları ve yine kendileri ile kan bağı olmayan ve biyolojik ebeveynlerinin yerini alan yetişkinlerce bakılmalarını,
h) “Okul”: İlköğretim, ortaöğretim ve dengi ile yükseköğrenim veren eğitim öğretim kurumunu,
ı) “Öğrenim ve Eğitim Gören Çocuk”: İlköğretim, ortaöğretim ve dengi ile yükseköğrenime devam eden veya çıraklık eğitimine ve çeşitli kurslara devam etmekte olan çocuğu,
i) “Mesleki Eğitim Alan Çocuk”: Herhangi bir iş veya meslek sahibi olmak amacıyla, kamu veya özel işyerlerinde mesleki eğitim alan, çıraklık eğitim merkezine yönlendirilen çocuğu,
j) “Çocuk Temsilcisi” : Verilen hizmetlerin verimini arttırmak ve çocukların hizmete ve yönetime katılımlarını sağlamak amacı ile kendi aralarında yaptıkları seçimle yetki verdikleri çocuğu,
k) “Eğitsel Görevli” :Çocuğun eğitimini sürdürmesi veya meslek edindirilmesi amacıyla gerekli programları oluşturmak, uygulamak ve sonuçlarını değerlendirmekle görevli öğretmen veya usta öğreticiyi,
l) “Danışman” : Merkeze kabulü yapılan her çocuk için görevlendirilen ve çocuğun Merkeze uyumunu, takibini, mesleki çalışma sürecinde vaka sunumunu yapan ve Merkezde kadrolu veya geçici görevli çalışan sosyal çalışmacı, psikolog, çocuk gelişimcisi, psikolojik danışmanlık ve rehberlik görevlisini,
k) “Tertip” : Kurum bakımına ilk defa alınacak çocuklar için yapılacak merkeze yerleştirme işlemini,
l) “Nakil” : Kurum bakımı altında olan çocukların herhangi bir nedenle merkez değişikliği ile ilgili olarak yapılan işlemini,
m) “Sosyal İnceleme Raporu”: Suça sürüklenen ve suç mağduru olan çocuğun bireysel özelliklerini, yaşam koşullarını, aile ve sosyal çevresini, problemin kaynağını tespit etmek ve sorunlarının tanımlanıp çözümüne ilişkin programlama yapabilmek amacıyla, sosyal hizmet eğitimi almış meslek elemanı tarafından hazırlanan raporu,
n) “Geçici Görevli Personel” : Diğer kamu kurum ve kuruluşlarında kadrolu veya sözleşmeli olarak görev yapan ve mesleki çalışma yapmak üzere geçici görevlendirilen veya “Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğünün Merkez ve Taşra Teşkilatı İle Sosyal Hizmet Kuruluşlarında Okutulacak Ders Saatlerinin Sayısı, Ders Görevi Alacakların Nitelikleri ve Benzeri Diğer Hususların Tespitine Dair Esaslar” çerçevesinde ek ders karşılığı görevlendirilen sosyal çalışmacı, psikolog, çocuk gelişimci, çocuk ve ergen psikiyatristi, psikiyatrist, psikolojik danışman ve rehberlik, doktor, hemşire ile eğitsel çalışmalarla sosyal kültürel ve sportif etkinlikleri yürütmek üzere geçici görevlendirilen branş öğretmeni, beden eğitimi öğretmeni, antrenör, usta öğretici, müzik, tiyatro, halkoyunu, drama eğitimi verebilecek eğitici ile çeşitli branşlardaki personeli,
o) “Çocuk Koruma İlk Müdahale Birimi”: 2828 sayılı kanun 21 inci maddesi ile 5395 sayılı kanun 5 inci, 6 ncı ve 9 uncu maddesi gereği SHÇEK’ na bildirilen çocuklar hakkında verilecek hizmet modeli belirleninceye kadar, ön incelemelerinin yapıldığı, giyim, beslenme, sağlık, temizlik gereksinimlerinin karşılandığı, bu süreçte geçici yatılı barınma hizmetinin verildiği, aileler ile bağlantıların kurulduğu, çocukların ihtiyaç duyduğu hizmet modelinin belirlendiği, gerekirse ilk rehabilitasyon çalışmalarının başlatıldığı; kurum içi veya kurumlar arası havale işlemlerinin yapıldığı kız ve erkekler için ayrı ayrı oluşturulacak merkeze bağlı ilk müdahale birimini,
ö) “Rehabilitasyon hizmeti”: Çocukların bireysel özellikleri ve ihtiyaçları dikkate alınarak tutum ve davranış değişikliği yaratmaya, olumsuz yaşam deneyimlerinden kaynaklanan travma ve/veya davranış bozukluklarını gidermeye, aile ve sosyal çevre ile uyum sağlamasına yönelik planlanan ve gerçekleştirilen mesleki müdahale sürecini ifade eder.
Genel Esaslar
Madde 5-(1) Merkezin çalışma ilke ve kuralları şunlardır:
a) Merkezde çocuklara yönelik iş ve işlemlerde, profesyonel mesleki çalışma ve yöntemlerle hizmet verilir.
b) Çocuklara verilen hizmetler, insan haysiyeti ve vakarına yaraşır şekilde yerine getirilir. Özel hayatın gizliliği korunur, kişilik hakları ihlal edilemez ve edilmesine izin verilmez. Her tür kararın alınmasında ve yapılacak işlemde çocuğun yararına öncelik verilir.
c) Merkezde çalıştırılacak personelin seçim ve niteliklerinin tespitinde ve bunların hizmet içi eğitim programlarının düzenlenmesinde bu kuruluşların hizmet özellikleri dikkate alınır.
ç) Haklarında tedbir uygulanan çocukların aile bütünlükleri esas alınarak Türk örf, adet, inanç ve milli ahlâkına sahip kendisine güvenen, insan sevgi ve saygısıyla dolu, Atatürkçü düşünce ve Atatürk ilke ve inkılâplarına uygun olarak yetiştirilmeleri, bu süreç içinde bir iş veya meslek sahibi yapılmalarına yönelik çalışılmalar yapılması, tedbir kararı kalktıktan sonra da toplum içinde izlenmeleri ve imkânlar ölçüsünde desteklenmeleri esastır.
d) Çocuk hakkında yapılacak işlemlerde, mümkün olduğu ölçüde çocuğun düşüncesi göz önünde bulundurulur.
e) Merkezlerde verilen hizmetin özelliği dikkate alınarak fiziki ortamlar ile çocukların yaşam alanları düzenlenir.
f) Sosyal inceleme veya mesleki çalışma raporunda ya da mahkemece aksine verilmiş bir karar bulunmadıkça, suça sürüklenen çocuğun aile ile bağlarının sürdürülmesi ve güçlendirilmesine, çocuğun en kısa zamanda ailesine veya aile bakımına döndürülmesine azami çaba gösterilir.
g) Sosyal inceleme veya mesleki çalışma raporunda ya da mahkemece aksine verilmiş bir karar bulunmadıkça, suça sürüklenen ve kardeş olan çocukların bir arada bulunmalarına, kardeşlik bağlarının sürdürülmesine yönelik gerekli tedbirler alınır.
ğ) Bu yönerge çerçevesinde hizmet vermek üzere inşa edilecek binaların Genel Müdürlüğün önereceği tip projelere uygun yapılar olması esastır.
h) Çocuklar yaş, cinsiyet ve gelişim özelliklerine göre gruplandırılır.
ı) Merkezler ve çocuklar hakkında, idareci veya diğer personel tarafından yazılı ve görsel yayın araçları ile yapılacak haber, duyuru, afiş, araştırma ve çocuklar hakkında her türlü bilgi ve görüntünün yayınlanması, çocukların da görüşü alınmak suretiyle Mülki İdari Amiri ve Genel Müdürlüğün onayına tabidir.
i) Merkezler veya çocuklar hakkında yapılacak her türlü araştırma ve çalışmalarda çocukların tanınmasına neden olacak hiçbir bilgi yer alamaz.
j) Hizmetin ülke çapında boşluk bırakmayacak şekilde dağılımını sağlamak amacıyla ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak yaygınlaştırılması esastır.
k) Merkezlerde verilen hizmetin niteliği gereği çalışan personelin sık değiştirilmemesi esastır.
l) Merkezlerin binaları ve bahçeleri, fiziki koşulları elverdiği ölçüde, çocukların sportif, sosyal ve kültürel etkinlikleri gerçekleştirecekleri, yeterli arsa üzerinde kurulması esastır.
m) Merkezlerde çocukların ilgilerine göre fiziki koşulları elverdiği ölçüde uğraş yapabilecekleri, meslek edinebilecekleri, ilgilerini ve yeteneklerini geliştirebilecekleri atölyelerin veya bölümlerin oluşturulması esastır.
n) Merkezlere yerleştirilen çocukların toplumdan gelebilecek olumsuz etkilerden korunması amacıyla merkezin adresi ve merkezin isim tabelası gizli tutulabilir.
o) Merkezlerde verilen rehabilitasyon hizmeti, çocukların bireysel özellikleri ve ihtiyaçları dikkate alınarak tutum ve davranış değişikliği yaratmaya, olumsuz yaşam deneyimlerinden kaynaklanan travma ve/veya davranış bozukluklarını gidermeye, aile ve sosyal çevre ile uyum sağlamasına yönelik planlanan ve gerçekleştirilen mesleki müdahale sürecini içerir ve geçici bir süreci kapsar. Rehabilitasyon süreci sona eren çocuklar uygun hizmet modellerinden yararlandırılır.
İKİNCİ BÖLÜM
Merkez ve Görevleri
Merkez
MADDE 6-(1) Merkezler, suça sürüklenen ve suç mağduru çocukların yoğun olduğu veya rehabilitasyonlarının sağlanabilmesi için uygun koşulların bulunduğu illerde her ilin ihtiyaç doğrultusunda İl Müdürlüğünün teklifi Genel Müdürlüğün onayı ile hizmete açılır.
a) Merkezler, çocukların gelişim özellikleri dikkate alınarak 7-12, 13-15 ve 16-18 yaş kız ve erkek çocuklara ayrı olmak üzere farklı bina veya bloklarda hizmet verilmek üzere açılır. Hizmetin özelliğine ve ihtiyaca göre 7-18 yaş aralığında farklı gruplandırmalar yapılabilir.
b) İhtiyaç duyulan illerde hizmet ve hizmet gurubunun özellikleri dikkate alınarak ” Genel Müdürlüğün onayı ile Merkezlere bağlı İlk “Çocuk Koruma İlk Müdahale Birimi” ek birimler açılabilir.
c) Merkezlerde, “Koordinasyon ve Değerlendirme Kurulu”, “Sosyal Servis”, “Ödül ve Disiplin Kurulu”, “Çocuk Kurulu” ve ilgili kanunlar gereği mali işlerin gerekli kıldığı komisyon ve kurullar bulunur.
ç) Merkezlerde kapasite ve gereksinimine göre Genel Müdürlükçe hazırlanacak standart kadrolarda belirtilen sayı ve niteliklere uygun olarak, müdür, sosyal çalışmacı, psikolog, çocuk gelişimci, öğretmen, doktor, hemşire, yurt yönetim memuru, genel idare ve yardımcı hizmetler sınıfından olmak üzere çeşitli personel istihdam edilir.
d) Merkezlerden yaralanacak çocuk sayısı dikkate alınarak sekiz çocuğa bir danışman görevlendirilmesi esastır.
e) Rehabilitasyon süreci devam eder iken 18 yaşını tamamlayanların, danışmanınca hazırlanacak mesleki rapora istinaden merkezin teklifi il müdürünün onayı ile bir yılı geçmemek kaydıyla belirlenecek süre çerçevesinde merkezlerin hizmetlerinden yararlandırılabilir. Rehabilitasyon süreci tamamlanan ve himaye edilmesi gereken çocuklar durumuna uygun yetiştirme yurduna yerleştirilir.
f) Rehabilitasyon süreci her çocuk için ayrı ayrı değerlendirilir. Değerlendirme sürecinde; çocukların geliş nedenleri, kişisel özellikleri, psiko-sosyal durumları, yaşanılan travmanın etkisi, mahkemenin almış olduğu karar göz önünde bulundurulur.
g) Merkezler suça sürüklen ve suç mağduru olan çocuklara yönelik hizmet vereceğinden bu hizmet türünün özelliği, çalışma koşullarının zorluğu göz önünde bulundurularak ihtiyaç duyulan alanlarda eğitim almış personelin istihdamı sağlanır.
h) “Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğünün Merkez ve Taşra Teşkilatı İle Sosyal Hizmet Kuruluşlarında Okutulacak Ders Saatlerinin Sayısı, Ders Görevi Alacakların Nitelikleri ve Benzeri Diğer Hususların Tespitine Dair Esaslar” çerçevesinde bu merkezlerde sözleşmeli statüde olmayanlara ek ders ücreti ödenir, ayrıca diğer kamu kurum ve kuruluşlarından ihtiyaç duyulan branşlarda görevlendirilen personelin özlük hakları dışında kurumun vermiş olduğu ek ders karşılığı görevlendirmeler yapılabilir.
ı) Merkezlerde; çocukların psiko- sosyal gelişimleri dikkate alınarak yaşam alanları düzenlenir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kurul ve Komisyonlar
Koordinasyon ve Değerlendirme Kurulu
Madde 7- (1) Koordinasyon ve değerlendirme kurulu, müdür, sosyal çalışmacı, psikolog, çocuk gelişimci, öğretmen, doktor, çocuk ve ergen psikriyatristi veya psikiyatrist, hemşire, geçici görevli olarak görevlendirilen meslek elemanları ve çocuk temsilcisinden oluşur. Çocuk temsilcisi çocuklara ilişkin görüşülen konular süresince katılır. Müdür kurulun başkanıdır, bulunmadığı zamanlarda vekili kurula başkanlık eder. Meslekler arası koordinasyon ve ekip çalışmasını sağlayan koordinasyon ve değerlendirme kurulu her ay toplanır. Müdür gerekli hallerde kurulu olağanüstü toplantıya çağırır. Kurulun toplantı raporları, her türlü denetimlerde gösterilmek üzere merkez idaresi tarafından saklanır.
Madde 8- (1) Koordinasyon ve değerlendirme kurulunun görevleri aşağıda belirtildiği gibidir.
a) Merkezlerde hizmet alan çocukların ihtiyaçlarını belirleyerek, gerekli sağaltım ve rehabilitasyon hizmetlerinden faydalandırılmaları, bu süre içinde Türk örf, adet, inanç ve milli ahlakına sahip kendisine güvenen, insan sevgi ve saygısıyla dolu, Atatürkçü düşünce, Atatürk İlke ve İnkılapları doğrultusunda topluma yararlı kişiler olarak yetiştirilmesi amacıyla, Merkezlerin yıllık çalışma programını hazırlayarak, Merkez müdürlüklerine vermek ve altı ayda bir uygulamadan alınan sonuçları değerlendirerek, sorunlar ve çözüm yollarına ilişkin öneriler geliştirmek, konuya ilişkin raporu ilçe / il Müdürlüğüne gönderilmek üzere Müdüre vermek,
b) Çocukların öğrenim başarısı, yetenek, ilgi ve istekleri doğrultusunda devam edecekleri üst öğrenim kurumları ve kursların belirlenmesi hususunda değerlendirmeler yapmak,
c) Çocukların kamu ve özel işyerlerinde hangi iş ve mesleklerde eğitim alabilecekleri konusunda yaş, yetenek, ilgi ve istekleri ile eğitim alabilecekleri iş ve mesleğin durumunu da göz önünde bulundurarak değerlendirmeler yapmak,
ç) Her ay yapılan toplantılarda, bu dönem içerisindeki etkinlikleri gözden geçirmek, çocukların Merkezler, okul ve iş yaşamındaki gereksinim ve sorunlarını tartışmak, konuya ilişkin önerileri incelemek ve karara bağlamak,
d) Çocuk temsilcisinin seçimi ile çocukların hizmete ve yönetime katılımını sağlamak,
e) Merkezlerde verilen hizmetlere toplumsal sorumluluk çerçevesinde, halkın gönüllü katkı ve katılımını sağlayıcı etkinlikleri organize etmek, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile gönüllü kişi ve kuruluşlar arasında işbirliğini sağlamak,
f) Çocukların aileleri ile sağlıklı ilişkiler kurmaları, geliştirmeleri ve toplum içinde desteklenmeleri amacıyla çalışmalarda bulunmak,
g) Merkezlerden ayrılan çocuğun, toplumda izlenmesi ve desteklenmesi konusunda gerekli çalışmaları yürütmek,
ğ) Merkezlerde ek ders karşılığında çalışma talebinde bulunan kişilerin başvurularını incelemek, gerekli onaylar alındıktan sonra çalışmalarını izlemek ve değerlendirmek,
h) Merkezlerde hizmetin verimliliğini arttırmak ve personelin çocukların özelliklerine uygun davranış geliştirmelerini sağlamak amacıyla, çeşitli konularda hizmet içi eğitim programları ve seminerleri hazırlamak ve uygulamak, ayrıca Genel Müdürlükçe gönderilen eğitim programını uygulamak,
ı) Çocukların psiko-sosyal yönden gelişimlerinin sağlanması amacıyla sosyal, kültürel ve sportif etkinlikler düzenlemek, bunun için toplum kaynaklarının kullanımı yönünde çalışmalar yapmak,
i) Merkezlerdeki çocuk ve gençlerin; iş ve okul programlarına ilişkin düzenlenmeleri değerlendirmek,
Koordinasyon kurullarında alınan kararların uygulanması amacı ile işbölümüne ilişkin görevlendirme Merkez Müdürleri tarafından yapılır.
Vak ’a tartışma ve değerlendirme toplantıları
Madde 9- (1) Vak’a tartışma ve değerlendirme toplantısına; müdür veya vekili başkanlığında sosyal servis elemanları, danışman, eğitsel görevli, gerekli görüldüğünde yarı zamanlı görev yapan meslek elemanları katılır. Gerektiğinde görevli diğer personel davet edilerek dinlenebilir.
(2) Her çocuğa ilişkin Vak’a sunuş raporu, vak’a süreç raporu ve vak’a kapatma raporu danışmanınca hazırlanır.
(3) Bu toplantılar haftada bir kez düzenlenir ve her toplantıda merkezden hizmet almakta olan her çocuk ele alınarak çocuğa ilişkin yapılan çalışmalar çocuğun uygulanan programlardan yararlanma düzeyi gibi rehabilitasyon sürecinin işleyişine dair değerlendirmeler yapılır.
(4) Danışman çocukla ve ilgili diğer kişilerle yaptıkları görüşmeleri içeren raporların sunumunu yapar. Üyelerin tümü vak’a hakkındaki mesleki görüş ve önerilerini ifade ederler, çözüme ilişkin kararlar alınır, bu doğrultuda iş bölümü yapılır.
(5) Sorunlar ve çözüm önerileri değerlendirilir. Fiziksel ve psiko-sosyal sorunları nedeniyle uyum sorunu devam eden ve yaşatan çocuklar çok yönlü ele alınarak, uygun çözüm yolları aranır.
(6) Sorunların çözümüne yönelik olarak, çocuğun suça sürüklenmesinde veya suç mağduru olmasında etkili oldukları belirlenen aile fertleri veya diğer kişiler dışında, çocuğun aile üyeleri ve yakın akrabalarının da katılımları sağlanarak mesleki çalışmalar yapılır. Kendisi hakkında alınan kararlara ilişkin çocuk bilgilendirilir ve katılımı sağlanılmaya çalışılır. Yapılan toplantılarla uygulama sonuçları değerlendirilir, çalışmalar raporlaştırılır. Haftalık çalışmalar vaka takip formuna işlenir. Aylık çalışmalar raporlaştırılır.
(7) Vak’alara ilişkin tüm rapor ve belgeler sosyal serviste çocuğun dosyasında saklanır.
(8) Bu toplantılarda rehabilitasyon sürecinin devamı veya sonlandırılması, çocuğun aile veya yakınlarına dönüşü veya farklı sosyal hizmet modellerine yönlendirilmesi değerlendirilir. Sosyal servise önerilir.
(9) Her çocuk için belirlenecek danışman haftalık ve aylık gözlem ve değerlendirme raporları hazırlayarak Vak’a tartışma ve değerlendirme toplantısında aktarır.
(10) Üniversite veya hastanelerde görevli çocuk ve ergen psikiyatristi veya psikriyatrist ya da diğer görevlilerin, hastane veya merkezde yapmış oldukları çalışmalar ile vakaya ve tedavi sürecine ilişkin değerlendirmeleri Vaka Tartışma ve Değerlendirme Toplantılarında göz önünde bulundurularak rehabilitasyon süreci yürütülür.
Çocuk Kurulu
Madde 10 -(1) Çocuk Kurulu; Merkezlerde kalan çocuklardan oluşur. Çocukların yönetime katılmaları, demokratik ortamda kendilerini ifade edebilmeleri, sorumluluk alma ve verilen görevi yerine getirebilmeleri, sosyal çevrenin gerektirdiği norm ve kurallara uygun faaliyetler oluşturup uygulayabilmeleri amacıyla oluşturulur.
(2) Çocuk Temsilcisi çocuk kurulu tarafından seçilir. Görevlendirilecek danışman sorumluluğunda çocuk temsilcisi başkanlığında, kayıtlı çocuklardan oluşan çocuk kurulu ayda bir kez toplanır.
(3) Çocuklar sorunlarını bu kurulda tartışır ve çözüme yönelik çocukları bağlayan kararlar alınır. Çocukların önerilerine ilişkin görüşler çocuk temsilcisi tarafından idareye iletilir.
(4) Çocuk kurulunda çocukların hizmete katılımları ve görev paylaşımları gerçekleştirilir.
(5) Çocukların yönetime katılması ve çocuk kurulunun çalışması çıkartılacak genelge ile düzenlenir.
Ödül ve Disiplin Kurulu
Madde 11 - (1) Merkezde bulunan çocukların, merkez kurallarına uygun davranması, merkezde ve merkez dışında olumlu sosyal ilişkiler içinde olmaları, okul başarılarının artırılması, sosyal kültürel ve sportif etkinliklere katılımlarının desteklenmesi ve güçlendirilmesi, çocukların kendini kötü ve başarısız hissetmeden hatalı davranışından ders almaları, olumsuz davranışları tekrarlamamaları, yönetime katılmaları, olumlu oto kontrol geliştirmeleri, olumlu tutum ve davranışların çocuklar tarafından içselleştirilmesi amacıyla merkezlerde bir ödül ve disiplin kurulu oluşturulur.
(2) Kurul, müdürün başkanlığında, çocuk temsilcisi, sosyal servis ve eğitsel görevliden olmak üzere toplam beş asil ve iki yedek üyeden yılda bir kez oluşturulur. Kurul oy çokluğu ile karar alır.
(3) Kurul üyeleri gerekçeli önerilerini toplantından bir hafta önce müdüre verebilirler. Öneriler hakkında müdür ve sosyal servis elamanlarının yaptığı değerlendirme sonucu toplantı gündemi belirlenir. Kurul her ayın son haftası, Müdürün uygun göreceği günde toplanır. Alınan kararlar rapor haline getirilir ve bir örneği çocuğun dosyasına konulması suretiyle sosyal serviste saklanır. Kurulun sekretaryası görevlendirilen kurul üyelerinden biri tarafından yerine getirilir.
Ödül ve Kısıtlamalar
Madde 12-(1) Merkezde olumlu tutum ve davranışlarıyla örnek olan çocuklar ile davranışlarında olumlu gelişme gözlenen, katıldığı eğitim programını başarıyla tamamlayan, sosyal kültürel ve sportif faaliyetlerde başarı gösteren çocukların teşvik amacı ile ödüllendirilmeleri sağlanır.
a) Olumlu tutum ve davranışları ile örnek olan, okul başarısı yüksek çocuklara kamp, gezi ve sosyal etkinliklerde öncelik verilir,
b) Merkez kurallarına aykırı davranan çocuklar hakkında, aykırılığın ağırlığıyla orantılı olarak, tahakkuk ettirilen harçlığının bir bölümünün kesilmesi, izin ve etkinliklere katılımının sınırlanması ile sair kısıtlamalar uygulanır. Merkez kuralları ve bunlara aykırı davranılması durumunda uygulanacak kısıtlamalar bir genelge ile belirlenir.
c) Konusu suç teşkil eden fiilleri işleyen çocuklar hakkında ilgili makamlara suç duyurusunda bulunulur,
d) Ödül ve kısıtlamalara ilişkin çocuğun görüşü alınır. Ödül ve kısıtlamalar, kurul tarafından çocuğa bildirilir. Ödüllendirmeler merkezdeki diğer çocukların da bulunduğu ortamda çocuğu onurlandıracak şekilde açıklanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Sosyal Servis ve Görevleri
Sosyal Servis
Madde 13 -(1) Merkezlerde mesleki çalışmaları koordineli bir şekilde yürütmek üzere sosyal çalışmacı, çocuk gelişimcisi, psikologlardan oluşan sosyal servis kurulur. Servis, çalışmalarını müdür yönetiminde yürütür.
Sosyal Servisin Görevleri
Madde 14-(1) Sosyal servisin görevleri aşağıda belirtildiği gibidir.
a) Çocuğun merkeze kabulü ve uyumu ile ilgili mesleki çalışmaları yapmak,
b) Çocuğa ilişkin sosyal inceleme raporları, vak’a tartışma ve değerlendirme toplantı raporları, izleme, süreç raporları, çocukla ilgili yapılan tüm mesleki çalışmaları ve yazışmaları içeren kişisel dosyaları ile bilişim sisteminde yer alan tüm kayıtların gizlilik ilkesine uygun olarak hazırlanması ve saklanmasını sağlamak,
c) Sosyal serviste, mesleki çalışmalar, raporlar ve tutanakların kaydedildiği mesleki raporlar kayıt defterini tutmak,
ç) Çocukların ve ailelerin sosyal incelemelerini program dâhilinde planlayarak gerçekleştirmek ve sosyal inceleme raporlarını hazırlayarak, çocukların, ana ve babasına veya yakınlarından kimlere ne kadar süre ile izinli verilebileceğini belirlemek, koruyucu ve destekleyici tedbir kararı koşullarının devam edip etmediğini değerlendirmek, çocuk ve ailesi arasında sağlıklı ve sürekli ilişki kurulmasını sağlamak, ailenin desteklenmesi ve güçlendirilmesi amacıyla gerekli mesleki çalışmaları yapmak,
d) Çocuk Koruma Kanunu ve bu kanunun uygulanmasına ilişkin iş ve işlemleri yürürlükteki mevzuat çerçevesinde gerçekleştirmek,
e) Temel esasları Genel Müdürlükçe belirlenen, çocukların psiko-sosyal gelişimlerine katkıda bulunacak programları, merkez ve çevre koşullarını dikkate alarak hazırlamak, uygulamak ve değerlendirmek,
f) Ziyaretçisi gelmeyen ve izinli gitmeyen çocukların varsa ailesi, yoksa akrabaları ile ilişkiye geçilerek olumlu sosyal ilişkiler kurmalarını sağlamak,
g) Çocukların hukuki sorunlarının çözümlenmesine yardımcı olmak amacıyla Barolarla iletişim kurmak,
ğ) Kamu kurum ve kuruluşları ile gönüllü kişi ve kuruluşlar arasında işbirliğinin sağlanmasında rehberlik yapmak,
h) Çeşitli nedenlerle merkezden ayrılacak çocuğu, yeni yaşantısına hazırlamak, yeni yaşantısının desteklenmesinde görev almak,
ı) ) Merkezin amacına uygun inceleme ve araştırmalar yapmak,
i) “Danışmanlık” görevini yerine getirmek,
j) ) Türk Ceza Kanununa göre suç sayılan fiilleri işleyen veya bu tür fiillerle karşı karşıya kalan çocukların durumlarını, adli makamlara intikal ettirilerek çocuğu savunmakla görevli birime veya avukata ve Genel Müdürlüğe bildirmek üzere gerekli çalışmaları başlatmak,
k) Merkezde çocuklarla doğrudan ilgili olan personele rehberlik yapmak.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Personelin Görev ve Yetkileri
Müdürün Görev ve Yetkileri
Madde 15-(1) Müdürün görev ve yetkileri aşağıda belirtildiği gibidir.
a) Merkezin idari, mali ve teknik tüm işlerini ilgili yasa, tüzük, yönerge ve genelgelere göre yürütmek,
b) Merkezde görev alan meslek elemanlarının mesleki çalışmalarına imkan tanıyacak tedbirleri almak, çocuklar ve ailelerine ilişkin ihtiyaç duyulan zamanlarda sosyal inceleme yapılmasını sağlamak,
c) Merkezdeki çocuklara en iyi biçimde hizmet verilmesine yönelik ortamın hazırlanması konusunda, görevliler arasında işbölümü yapmak, çocukların hizmete aktif katılımlarını sağlamak için gerekli önlemleri almak ve denetlemek,
ç) İlköğretim, ortaöğretim, dengi eğitim, devam eden veya edecek çocuklar hakkında gerekli işlemlerin yerine getirilmesini sağlamak,
d) Çocuklar için gerekli olan “Kefalet Senetlerini”, “Hizmet Akitlerini” ve benzeri evrakı Kurum adına imzalamak,
e) Çocuklara, toplumda gereksinim duyulan iş alanlarının tanıtımı, yeteneklerine uygun meslek seçimi ve benzeri konularda rehberlik hizmetlerinin verilmesini, kamu ve özel işyerlerinde çalışan çocuklarla işverenleri arasındaki ilişkilerin düzenlenmesini sağlamak,
f) Koordinasyon ve değerlendirme kurulu, vak’a tartışma ve değerlendirme kurulu toplantılarına, ödül ve disiplin kuruluna başkanlık yapmak, alınan kararların uygulamasına yönelik işbölümünü yapmak ve izlemek,
g) Sosyal servis, danışman ve diğer çalışanlarla birlikte hizmete ilişkin alınan kararların düzenli yürütülmesini sağlamak,
ğ) Personel ve çocuklarla ilgili yazışmalar ve işlemlerde gizlilik ilkesine uyulmasını sağlamak,
h) Merkez personelinin özlük hakları ve sicil ile ilgili işlerinin kanun, tüzük ve yönergeler çerçevesinde yürütülmesini sağlamak,
ı) Personelin günlük çalışma programlarını, çalışma saatlerini, nöbet çizelgelerini meslek elemanlarının da görüşünü alarak düzenlemek, onaylamak ve uygulatmak,
i) Hizmet içi eğitim programlarının Genel Müdürlükçe belirlenen esaslar çerçevesinde uygulanmasını sağlamak,
j) Ambar, ayniyat, depo ve yazı işlerinin yürütülmesini sağlamak, merkez görevlilerinin süreli veya süresiz ayrılması veya görevinin değişmesi halinde ayniyat, sayım ve devir teslim işlerini genel hükümler ve Genel Müdürlük emirleri çerçevesinde tamamlatmak,
k) Genel Müdürlükçe belirlenecek esaslar çerçevesinde, merkezin yıllık bütçe önerisini hazırlamak ve Genel Müdürlüğe sunulmak üzere İlçe veya İl Müdürlüğüne zamanında göndermek,
l) Genel Müdürlükçe istenilen bilgilerin zamanında ve eksiksiz olarak gönderilmesini sağlamak, Genel Müdürlükçe geliştirilen standart formların doldurulmasını sağlamak ve denetlemek, merkez ve çocuklara ilişkin bilgilerin ve değişikliklerin zamanında, gizlilik ilkesine uygun olarak bilişim sistemine yansıtılmasını sağlamak,
m) Her yılsonunda merkezde yapılan çalışmalar, gereksinimler ve karşılaşılan sorunları kapsayan bir rapor ile gelecek yıla ait çalışma programını hazırlayarak Genel Müdürlüğe sunulmak üzere İlçe veya İl Müdürlüğe göndermek,
n) Merkezin çevreye ve topluma tanıtılmasını sağlamak, bu amaçla kamu kurum ve kuruluşları ile gönüllü kişi ve kurumlarla işbirliği yapmak, gönüllülerin çalışmalarının programlanmasını sağlamak,
o) Merkezin amacına uygun konularda araştırma ve incelemeler yapılmasını sağlamak,
ö) Türk Ceza Kanununa göre suç sayılan fiilleri işleyen veya bu tür fiillerle karşı karşıya kalan çocukların durumları, adli makamlara intikal ettirilerek, İl Muhakemat Müdürlüğüne ve Genel Müdürlüğe bildirilmesini sağlamak.
Müdürün tercihen alan deneyimi olan meslek elemanları arasından atanmasına özen gösterilir.
Sosyal Çalışmacının Görev ve Yetkileri
Madde 16 - (1) Sosyal çalışmacının görev ve yetkileri aşağıda belirtildiği gibidir.
a) Danışmanlık görevini yerine getirmek,
b) Merkeze gelen çocuğun ilk kabulünü yapmak ve hakkında ilk görüşme raporunu hazırlamak, merkeze uyumuna yardımcı olmak,
c) Merkezde bulunan çocukların psiko-sosyal özelliklerini göz önünde tutarak aile yoksunluğunun olumsuz etkilerini azaltıcı yönde çalışmalarda bulunmak,
ç) Çocuğun yetiştirilmesi, meslek sahibi edilmesi ve sağlıklı bir kişilik kazanması için mesleği ile ilgili uygulamaları yerine getirmek,
d) Tüm çocuklarla mesleki çalışmalar yapmak ve çalışmalara ilişkin gerekli raporları hazırlamak, gerektiğinde çocuğun sorunlarının çözümlenmesi amacıyla hastane, psikiyatri klinikleri ve benzeri kuruluşlarla ilişkiye geçerek vak’a takibini yapmak,
e) Çocuklara iyi alışkanlıkların kazandırılması, toplumsal yaşam kurallarının öğretilmesi konularında çalışmalarda bulunmak, uygun model oluşturmak,
f) Çocukların sosyal, kültürel ve sportif etkinliklere katılımlarını sağlamak ve izlemek,
g) Çeşitli nedenlerle merkezden ayrılacak çocuğu yeni yaşantısına hazırlamak ve yeni yaşantısında desteklenmesinde görev almak,
ğ) Merkezin çevreye ve topluma tanıtılmasını sağlamak amacıyla kamu, gönüllü kişi ve kurumlarla işbirliği yapılmasında, gönüllülerin çalışmalarının programlanmasında ve izlenmesinde görev almak,
h) Hizmet içi eğitim programlarının düzenlenmesi ve uygulanmasında konusu ile ilgili görev almak,
ı) Merkezin amacına uygun nitelikteki araştırma ve incelemelerde görev almak.
i) Çocukların merkeze gelmeden önceki yaşamları ile ilgili bilgileri değerlendirerek, çocuğu Merkezde bulunduğu süre izleyerek gerçekleştirilen mesleki çalışma raporlarını dosyasında muhafaza etmek,
j) Çocuğun merkezde bulunduğu süre içinde ve merkezden ayrılması esnasında gerekli mesleki kararların alınması amacıyla mesleki çalışmaları yönlendirmek,
k) Merkezde bulunan çocuklarla ilgili hazırlanması gereken raporları zamanında hazırlamak, sonuçlarını ilgili Mahkemeye iletmek,
l) Tedbirlerin kaldırılması veya değiştirilmesini gerektiren durumlarda gerekli iş ve işlemleri yürütmek,
m) Çocukların kendilerine ve topluma yararlı kişiler olarak yetiştirilmelerinin sağlanması amacıyla; sürekli olarak psiko-sosyal gelişimlerini izlemek, sosyal hizmet kuramı doğrultusunda, sosyal kişisel çalışma, sosyal grup çalışması, toplumla çalışma yöntemlerini veya sosyal hizmet müdahaleleri kullanarak sorunlarının çözümüne yönelik mesleki çalışmaları gerçekleştirmek,
n) Çocuğun ailesi, yakınları ve korunma altında bulunan diğer kardeşlerine ilişkin, sosyal incelemelerini program dâhilinde planlayarak gerçekleştirmek ve sosyal inceleme raporlarını hazırlayarak, çocukların, ana ve babasına veya yakınlarından kimlere ne kadar süre ile izinli verilebileceğini Merkezden hizmet almaya devam edip etmeyeceğini değerlendirmek, çocuk ve ailesi arasında sağlıklı ve sürekli ilişki kurulmasını sağlamak, ailenin desteklenmesi ve güçlendirilmesi amacıyla gerekli mesleki çalışmaları yapmak,
o) İdarece verilen mesleği ile ilgili görevleri yerine getirmek,
Sosyal çalışmacı yukarıda sayılan görevlerini diğer meslek elemanlarıyla birlikte yürütür ve müdüre karşı sorumludur.
Psikologun Görev ve Yetkileri
Madde 17 - (1) Psikologun görev ve yetkileri aşağıda belirtildiği gibidir.
a) Danışmanlık görevini yerine getirmek,
b) Merkeze gelen çocuğun ilk kabulünü yapmak ve çocuğun içinde bulunduğu psikolojik durumunu belirlemek, uyumuna yönelik destekleyici mesleki çalışmalarda bulunmak,
c) Merkezde bulunan çocukların psiko-sosyal özelliklerini göz önünde tutarak aile yoksunluğunun olumsuz etkilerini azaltıcı yönde çalışmalarda bulunmak,
ç) Çocuğun yetiştirilmesi, meslek sahibi edilmesi ve sağlıklı bir kişilik kazanması için mesleği ile ilgili uygulamaları yerine getirmek,
d) Tüm çocuklarla mesleki çalışmalar yapmak ve çalışmalara ilişkin gerekli raporları hazırlamak, gerektiğinde çocuğun sorunlarının çözümlenmesi amacıyla hastane, psikiyatri klinikleri ve benzeri kuruluşlarla ilişkiye geçerek vak’a takibini yapmak,
e) Çocuklara iyi alışkanlıkların kazandırılması, toplumsal yaşam kurallarının öğretilmesi konularında çalışmalarda bulunmak, uygun model oluşturmak,
f) Çocukların sosyal, kültürel ve sportif etkinliklere katılımlarını sağlamak ve izlemek
g) Çeşitli nedenlerle merkezden ayrılacak çocuğu yeni yaşantısına hazırlamak ve yeni yaşantısında desteklenmesinde görev almak,
ğ) Merkezin çevreye ve topluma tanıtılmasını sağlamak amacıyla kamu, gönüllü kişi ve kurumlarla işbirliği yapılmasında, gönüllülerin çalışmalarının programlanmasında ve izlenmesinde görev almak,
h) Hizmet içi eğitim programlarının düzenlenmesi ve uygulanmasında konusu ile ilgili görev almak,
ı) Merkezin amacına uygun nitelikteki araştırma ve incelemelerde görev almak.
i) Çocukların merkeze gelmeden önceki yaşamları ile ilgili bilgileri değerlendirerek, çocuğu Merkezde bulunduğu süre içinde izleyerek gerçekleştirilen mesleki çalışma raporlarını dosyasında muhafaza etmek,
j) Çocuğun merkezde bulunduğu süre içinde ve merkezden ayrılması esnasında gerekli mesleki kararların alınması amacıyla mesleki çalışmaları yönlendirmek,
k) Merkezde bulunan çocuklara ilişkin hazırlanması gereken raporları zamanında hazırlamak, sonuçlarını ilgili Mahkemeye iletmek,
l) Çocuğun merkezde kalış süresi içerisinde zekâsını, psikolojik durumunu, yeteneğini, mesleki yönelimi ve ilgili alanlarını çeşitli test, yöntem ve tekniklerle belirlemek veya belirlenmesini sağlamak,
d) Merkezde kalan tüm çocukların psikolojik gelişimlerini ve değişimlerini değerlendirmek amacı ile psikolojik rapor hazırlamak,
n) İdarece verilen mesleği ile ilgili görevleri yerine getirmek,
Psikolog yukarıda sayılan görevleri diğer meslek elemanları ile birlikte yürütür ve müdüre karşı sorumludur.
Çocuk Gelişimcinin Görev ve Yetkileri
Madde 18- (1) Çocuk gelişimcinin görev ve yetkileri şunlardır:
a) Danışmanlık görevini yerine getirmek,
b) Merkeze gelen çocuğun ilk kabulünü yapmak ve çocuğun içinde bulunduğu psikolojik durumunu belirlemek, uyumuna yönelik destekleyici mesleki çalışmalarda bulunmak,
c) Merkezde bulunan çocukların psiko-sosyal özelliklerini göz önünde tutarak aile yoksunluğunun olumsuz etkilerini azaltıcı yönde çalışmalarda bulunmak,
ç) Çocuğun yetiştirilmesi, meslek sahibi edilmesi ve sağlıklı bir kişilik kazanması için mesleği ile ilgili uygulamaları yerine getirmek,
d) Tüm çocuklarla mesleki çalışmalar yapmak ve çalışmalara ilişkin gerekli raporları hazırlamak, gerektiğinde çocuğun sorunlarının çözümlenmesi amacıyla hastane, psikiyatri klinikleri ve benzeri kuruluşlarla ilişkiye geçerek vak’a takibini yapmak,
f) Çocukların sosyal, kültürel ve sportif etkinliklere katılımlarını sağlamak ve izlemek,
g) Çeşitli nedenlerle Merkezden ayrılacak çocuğu yeni yaşantısına hazırlamak ve yeni yaşantısında desteklenmesinde görev almak,
ğ) Merkezin çevreye ve topluma tanıtılmasını sağlamak amacıyla kamu, gönüllü kişi ve kurumlarla işbirliği yapılmasında, gönüllülerin çalışmalarının programlanmasında ve izlenmesinde görev almak,
h) Hizmet içi eğitim programlarının düzenlenmesi ve uygulanmasında konusu ile ilgili görev almak,
ı) Merkezin amacına uygun nitelikteki araştırma ve incelemelerde görev almak.
i) Çocukların Merkeze gelmeden önceki yaşamları ile ilgili bilgileri değerlendirerek, çocuğu Merkezde bulunduğu süre izleyerek gerçekleştirilen mesleki çalışma raporlarını dosyasında muhafaza etmek,
j) Çocuğun Merkezde bulunduğu sürece ve Merkezden ayrılması esnasında gerekli mesleki kararların alınması amacıyla mesleki çalışmaları yönlendirmek,
k) Merkezde bulunan çocuklara ilişkin hazırlanması gereken raporları zamanında hazırlamak, sonuçlarını ilgili Mahkemeye iletmek,
l) Çocukların psiko –sosyal sorunlarını çözmelerinde yol göstermek ve gelişim dönemlerini sağlıklı bir şekilde geçirmelerine destek olmak, gelişimsel raporları düzenli olarak hazırlamak,
m) Çocukların gelişim ve eğitimini izlemek, normal gelişim göstermeyen ve özel eğitime ihtiyaç duyan çocuklar için diğer meslek elemanları ile işbirliği yaparak hazırlanacak, özel eğitim programlarını uygulamak,
n) Çocuk gelişimine ilişkin testleri uygulamak, testlerin sonucuna uygun çalışmalar yapmak ve sonuçları rapor halinde dosyalamak,
o) İdarece verilen mesleği ile ilgili görevleri yerine getirmek,
Çocuk gelişimci yukarıda sayılan görevlerini diğer meslek elemanları ile birlikte yürütür ve müdüre karşı sorumludur.
Öğretmenin Görev ve Yetkileri
Madde 19-(1) Öğretmenin görev ve yetkileri aşağıda belirtildiği gibidir.
a) Çocukların okul ve iş yerlerindeki eğitim-öğretim ve çalışma koşulları ile ilgili hizmetleri yürütmek, devamlarını sağlamak, izlemek, programlı çalışma alışkanlığını kazandırmak, okul ve iş yeri ile ilgili sorunları çözmek, konuya ilişkin olarak her çocuk için altı ayda bir eğitsel raporları hazırlamak, bir örneğini çocuğun kişisel dosyasına konulması için sosyal servise verilmek üzere Merkez Müdürüne teslim etmek,
b) Çocukların, giyim-kuşam, kırtasiye gibi gereksinimlerini zamanında belirlemek ve karşılanması amacıyla gerekli iş ve işlemleri gerçekleştirmek,
c) Çocukların sağlıklı gelişimlerinin sağlanması amacıyla temizlik, düzen, giyim, yemek yeme, oyun ve benzeri konularda olumlu alışkanlıklar kazanmalarını sağlamak,
ç)Geliştirecekleri yıllık ve aylık planları müdüre onaylatmak ve uygulamak, çocukların okul başarı durumlarını değerlendirmek, çocukların öğrenim ve başarı durumlarına ilişkin standart formları doldurmak, istatistiki verileri hazırlamak, çocukların karnesi, okul, iş yeri veya kurs izleme formu ve benzeri çalışmaları, çocukların kişisel dosyasında saklanmak üzere sosyal servise verilmek üzere müdüre teslim etmek,
d) Çocukları, yeteneklerine ve isteklerine göre okul ve meslek seçiminde yönlendirmek amacıyla sosyal servis ile işbirliği yapmak,
e) Çocukların yeteneklerine ve isteklerine göre sosyal, kültürel ve sportif etkinliklere düzenli katılımlarını sağlamak, izlemek ve denetlemek,
f) Kamu kurum ve kuruluşlarına bağlı gündüzlü ve yatılı ortaöğretim kurumlarına, kurslara devam edecek çocuklar ile sınavlara girecek çocukları koordinasyon kurulu üyeleri ile birlikte belirlemek, öğrenci yurtlarından, burs, kredi ve harç olanaklarından yararlanmaları için zamanında başvurulmasını sağlamak, öğrenimleri süresince izlemek, gereksinimlerinin zamanında karşılanmasını sağlamak,
g) Her çocuk için eğitim öğretimine yönelik yapılan ve yapılması planlanan eğitsel müdahalelerin yer aldığı eğitsel raporları hazırlamak,
ğ) Çeşitli nedenlerle merkezden ayrılacak çocuğu, Sosyal Servis ile işbirliği yaparak, yeni yaşantısına hazırlamak,
h) Hizmet içi eğitim programlarının düzenlenmesi ve uygulanmasında konusuyla ilgili görev almak,
ı) Vaka Tartışma ve Değerlendirme toplantısında görüşülecek çocuk ile ilgili çalışmalarını sosyal servise yazılı olarak vermek,
i) Yıllık çalışma programına uygun olarak merkez idaresince belirlenen saatlerde mutlaka gözetimlerinde, çocukların ders çalışmalarını, ödevlerini yapmalarını sağlamak ve çalışma sırasında derslerinde karşılaştıkları güçlüklerin çözümüne yardımcı olmak, bu çalışmaların zamanında ve verimli olarak yapılmasını sağlamak,
j) Yıllık çalışma programına uygun olarak aylık çalışma programını hazırlayıp Müdürün onayından sonra uygulayarak, uygulama sonuçlarını aylık rapor halinde Sosyal Servise ve İdareye vermek.
k) İdarece verilen mesleği ile ilgili görevleri yerine getirmek,
Öğretmen yukarıda sayılan görevleri diğer meslek elemanları ile işbirliği içinde yürütür ve müdüre karşı sorumludur.
ALTINCI BÖLÜM
Sağlık Hizmeti Görevlileri
Doktorun Görev ve Yetkileri
Madde 20- (1) Doktorun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Merkezin sağlık hizmetlerinin yürütmek, hemşire ve hemşire yardımcısının görevlerini yapmasını sağlamak ve denetlemek,
b) Çocukların düzenli aralıklarla sağlık kontrollerini yapmak ve her çocuk için sağlık dosyası hazırlamak, Genel Müdürlükçe gönderilen sağlık formlarının doldurulmasını sağlamak,
c) Hasta çocuklar ve personel ile bakmakla yükümlü oldukları kişilerin muayenelerini yapmak, gerekenlerin hastaneye sevkini sağlamak ve izlemek,
ç) Salgın hastalık durumunda gerekli ihbarı yapmak, gereken koruyucu, tedavi edici önlemleri almak, merkez personelinin sağlık kurallarına uyup uymadığını kontrol etmek,
d) Çocukların beslenmeleri ile ilgili cetvellerin hazırlanmasını ve uygulanmasını sağlamak,
e) Kendi alanında idarenin de uygun göreceği konularda ve zamanlarda seminerler hazırlayıp, personele ve çocuklara sunmak,
f) Kanun, Tüzük, Yönerge ve Genelgelerle verilen diğer görevleri yapmak.
g) İdarece verilen mesleği ile ilgili görevleri yerine getirmek,
Doktor görevlerini sosyal servis elemanları ve danışmanlarla işbirliği ve ekip çalışması içinde yürütür.
Hemşire ve Sağlık Memurunun Görev ve Yetkileri
Madde 21- (1) Hemşire ve sağlık memurunun görev ve yetkileri aşağıda belirtildiği gibidir.
a) Çocukların sağlık ve temizlikleriyle yakından ilgilenmek, hasta çocukları belirlemek, doktor kontrolünden geçmelerini sağlamak ve doktorun önerdiği tedaviyi uygulamak,
b) Sağlık kuruluşlarına sevk edilen çocuklara refakat etmek ve taburcu edildiklerinde merkeze getirmek ve izlemek,
c) Revirde ilaçların korunmasını ve kullanılmasını sağlamak,
ç) Çocukların sağlığı ile ilgili kayıtları tutmak,
d) Acil durumlarda ilk yardım yapmak, gerekli önlemleri almak,
e) Bulaşıcı bir hastalıktan kuşkulandığı durumlarda çocuğu derhal tecrit etmek, doktor ve/veya merkez idaresine haber vermek,
f) Revir ve tecrit yerleriyle ilgili işleri yürütmek,
g) Merkezin tüm bölümlerinin sağlık koşullarına uygun olması yönünde çalışmalar yapmak,
ğ) Yemek servisi bölgesi, yemekhane, mutfak ve uygulama mutfağını sağlık koşullarına uygun yürütülmesi, mutfak personelinin gerekli temizliğe uymasını ve eğitimini sağlamak,
h) Doktorun olmaması durumunda merkezin hijyen ve temizlik koşullarını sağlamak amacı ile çalışmalar yapmak,
ı) Hizmet içi eğitim programlarının düzenlenmesi ve uygulanmasında konusuyla ilgili görev almak.
İ) İdarece verilen mesleği ile ilgili görevleri yerine getirmek,
Hemşire veya sağlık memuru yukarıda sayılan görevleri diğer meslek elemanları ile işbirliği içinde yürütür, doktora ve müdüre karşı sorumludur.
Yurt Yönetim Memurunun Görev ve Yetkileri
Madde 22- (1) Nöbetçi amir statüsünde, müdür adına merkezin nöbet görevini yürütür, nöbet süresince nöbet mahallini terk etmeden, merkezin gereksinimlerinin karşılanması açısından tüm yönetim sorumluluğunu taşır.
(2) Yurt yönetim memuru yürürlükteki mevzuat çerçevesinde görev ve sorumluluklarını yerine getirir.
Yurt yönetim memuru yukarıda sayılan görevleri yürütür ve sosyal servis ile müdüre karşı sorumludur.
YEDİNCİ BÖLÜM
Merkezde Yürütülen Hizmetler
Diğer Personelin Görev ve Sorumlulukları
Madde 23-(1) Merkezde ihtiyaca göre teknik, idari ve diğer hizmetlerin yürütülmesi için temizlik elemanı, büro elemanı, şoför, teknisyen, kaloriferci, terzi, aşçı, bekçi ve diğer personel istihdam edilir. Merkezde görevli diğer personel, merkez idaresine verilen işleri yapar. Bu personele ilişkin görev bölümü, iş koşulları ve esasları Kuruluş Müdürlüğünce tespit edilir ve yerine getirilmesi sağlanır.
(2) Merkezler kendi kadrolu personeli dışında, diğer kamu kurumlarından da personel görevlendirebilir.
(3) Bu görevliler yürürlükteki idari ve mali mevzuat çerçevesinde görevlerini yürütürler.
Bu personel merkez müdürünce verilecek işleri yapmakla görevli ve sorumludur.
Personelin Çalışma Gün ve Saatleri
Madde 24-(1) Merkezde görevli tüm personelin çalışma gün ve saatleri, çocukların okul veya işe gidiş saatleri dikkate alınarak Merkez Müdürlüğünce her ay düzenlenir. Dini, Milli Bayramlar ile sosyal etkinliklerin düzenlendiği günlerde Merkez Müdürü gerekli gördüğü personeli görevlendirebilir. Görevlendirilen personelin izinleri daha sonra uygun bir zamanda verilir.
Nöbet Hizmetleri
Madde 25-(1) Merkezde 24 saat esasına göre hizmetler yürütülür. Mesai ve nöbet hizmetleri buna göre belirlenir.
(2) Merkezde mesai bitiminden sonra ertesi gün mesai başlangıcına kadar geçen sürede hizmetin sürekliliğini sağlamak amacıyla yurt idare memurunun nöbet tutması esastır. Bu kadroda personel bulunmaması veya az olması halinde Merkezde tatil günlerinde tam gün, diğer günlerde mesai bitiminden sonra, ertesi gün mesai başlangıcına kadar hizmetin sürekliliğini sağlamak amacıyla sosyal çalışmacı, doktor, psikolog, çocuk gelişimcisi, öğretmen, hemşire, geçici görevle görevlendirilen çeşitli meslek gruplarından personelin nöbet tutması esastır.
(3) Nöbete giren personelin sayısının yetersiz olması durumunda uygun görülecek personele, Merkez Müdürünün teklifi, İlçe/İl Müdürünün Onayı ile nöbet görevi verilebilir. Merkezde görevli sosyal servis elemanlarının tek olması durumunda sosyal servis elemanlarına nöbet tutturulmaz.
(4) Nöbet ile ilgili hususlar kurumun yürürlükteki mevzuatı doğrultusunda yürütülür.
Mesleki Çalışma ve Raporlar
MADDE 26 - (1) Meslek elemanlarının aldıkları eğitim formasyonları çerçevesinde; çocukların bireysel özellikleri, sosyal çevresi, yaşam koşulları, problemin kaynağı, rehabilitasyon sürecinde yürütülen çalışmalar, müdahaleler, çözüme yönelik çalışmalar, bu süreçte yaşanan olumlu ve olumsuz gelişmelere ilişkin mesleki müdahaleler ile çalışmalar raporlaştırılır.
(2) Meslek elemanları aldıkları eğitim formasyonları çerçevesinde mesleki çalışma sonucu hazırladıkları raporlar çocuğun dosyasında saklanır.
(3) Çocuk hakkında hazırlanan mesleki çalışma ve raporlar, kişisel bilgiler içermektedir. Özel yaşamının gizliliği gereğince, yazışmalarda ve dosyalanmasında gizlilik ilkesi çerçevesinde işlem yapılır.
(4) Hizmette bütünlüğün sağlanması amacıyla mesleki çalışma ve raporlara ilişkin hususlar yürürlükteki mevzuat çerçevesinde yürütülür.
Hukuki Danışmanlık ve Denetimli Serbestlik
Madde 27- (1) Merkez bünyesinde çocuklara ve ailelerine yönelik, hak ve yükümlülükleri ile hukuka aykırı davranışların sonuçları konusunda bilgilendirilmeleri amacıyla, “Hukuksal Danışmanlık” hizmeti verilmesi için hukuk fakülteleri ve barolar işbirliğine gidilir.
(2) 5402 sayılı “Denetim Serbestlik ve Yardım Merkezleri İle Koruma Kurulları Kanunu” gereği haklarında Denetim Kararı alınan çocuklarla ilgili işlemlerde, Adalet Bakanlığına bağlı Denetimli Serbestlik ve Yardım Merkezleri Şube Müdürlükleri ve Koruma Kurulları ile eşgüdüm ve işbirliği içinde çalışılır.
Velayet, Vesayet, Kayyım ve Nafaka
Madde 28- (1) Çocukların velayet, vesayet, kayyım ve nafakanın tespitine yönelik işlemler ilgili mevzuat çerçevesinde geciktirilmeksizin yerine getirilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Merkezde Çocuğa Yönelik İşlemler
Çocuğun Merkeze Kabulü
Madde 29-(1) 5395 sayılı Kanun hükümleri uyarınca hakkında koruyucu ve destekleyici tedbirler uygulanmasına karar verilen suça sürüklenen çocukların Koruma Bakım ve Rehabilitasyon Merkezine, suç mağduru çocukların Bakım ve Sosyal Rehabilitasyon Merkezine tertip veya nakilleri gerçekleştirilir.
a) Rehabilitasyon hizmetinden yararlandırılması gereken çocuklar, İl Müdürlüğünce belirlenir.
b) Rehabilitasyon hizmetinden yararlandırılması gereken çocuklar, durumuna uygun Merkez bulunan İllerde İl Müdürlüğünün onayı ile yerleştirilir.
c) Çocuğun durumuna uygun Merkez bulunmayan illerde ise il müdürlüğünün teklifi üzerine Genel Müdürlükçe uygun bir ile yerleştirilirler.
(2) Görevli ve yetkili mahkemelerce mesai saatleri dışında bakım tedbiri verilen çocukların bekletilmeksizin merkeze/çocuk koruma ilk müdahale birimine kabulü sağlanır. İlk mesai gününde çocukların gerekirse durumlarına uygun kuruluşlara yerleştirilmesi sağlanır. Görevli ve yetkili mahkemelerce İl ve Kuruluş adı belirtilmek kaydıyla bakım tedbiri verilen çocukların durumları değerlendirilir ve ihtiyaç duyulan hizmet modeli belirlenerek gerekirse tedbirin değiştirilmesi yoluna gidilir.
(3) Merkeze kabul edilen çocuğa danışman görevlendirilir. Danışman en kısa sürede çocuk ile görüşerek, merkezi ve alacağı hizmetleri çocuğa bildirir. Çocuğa ilişkin yürütülecek rehabilitasyon programını bir hafta içinde hazırlayarak vaka tartışma toplantısında sunar.
(4) Bakım tedbiri ile birlikte diğer tedbirlere de hükmedilmesi halinde tedbirlerin uygulanması amacıyla ilgili kurumlarla işbirliği yapılır. Tedbirin uygulanmasına yönelik ilgili mahkemeye belirlenen süreler içinde bilgi verilir.
(5) Bakım tedbiri ile birlikte madde kullanımı ve/veya psikiyatrik rahatsızlığı nedeniyle sağlık tedbirinin birlikte verildiği hallerde öncelikle sağlık tedbirinin uygulanması, sağlık tedbiri uygulanmamış ise bu çocuklar hakkında hazırlanacak sosyal inceleme raporu ile birlikte, mahkemeye müracaat edilerek öncelikle sağlık tedbirinin uygulanması sağlanır. Tıbbi tedavilerinin ardından Merkezde bakım ve rehabilitasyon sürecine başlanır. Bu süreçte ihtiyaçları merkezce karşılanır.
(6) Her çocuğun duygusal, psikolojik ve sosyal gelişimi için gerekli programları düzenlemek ve izlemek üzere bir meslek elemanı danışman olarak görevlendirilir.
(7) Merkeze kabul aşamasında, nüfus kaydı ile fiziksel görünümü arasında belirgin fark olduğu gözlemlenen çocukların durumu, görevli ve yetkili Mahkemeye bildirilir. Bu konuda mahkeme kararının verilmesine değin, çocuk fiziksel görünüm ve gelişimine uygun yaş grubunun bölümüne yerleştirilebilir.
(8) 5395 sayılı Kanun hükümleri uyarınca hakkında koruyucu ve destekleyici tedbiri uygulanmasına karar verilen ve merkeze yerleştirilen bu çocuklara, rehabilitasyon hizmeti yatılı olarak verilir. Çocukların özellikleri ve korunması dikkate alınarak bu Merkezlerde gerekli güvenlik tedbirleri alınır.
(9) Alınan her türlü tedbir ve mesleki çalışmaya rağmen merkezden kaçan, mesleki ve psikiyatrik çalışmaya cevap vermeyen ve hizmeti reddeden çocuklar hakkında görevli ve yetkili mahkemeye bilgi verilir. Gerekirse mahkemeden verilen tedbirin değiştirilmesi, kaldırılması sosyal inceleme raporuna istinaden talep edilebilir.
Çocuğun Merkezden Ayrılması
Madde 30 - (1) 5395 sayılı Kanun hükümleri uyarınca hakkında koruyucu ve destekleyici tedbir uygulanmasına karar verilerek merkeze yerleştirilen çocukların, sosyal rehabilitasyon sürecini tamamlamalarına müteakip, mahkeme kararı, nüfus cüzdan örneği, sosyal inceleme raporu, diğer mesleki çalışma raporları, vaka tartışma ve değerlendirme sonuç raporu ve varsa psikiyatrik değerlendirme raporu ile birlikte merkez müdürlüğünce nakil talebinde bulunulur.
(2) İl içinde ise merkezin önerisi, İl Müdürlüğünün Onayı ile, İl dışında ise Genel Müdürlükçe yatılı sosyal hizmet kuruluşuna nakli sağlanır.
(3) Bu Merkezlerde rehabilitasyon amaçlı hizmet verilir. Rehabilitasyon sürecinin tamamlandığı belirlenen çocuklar ile tedbir karar süresi tamamlanan çocukların, merkezlerden ayrılması, ailesine teslim edilmesi veya alternatif sosyal hizmet modellerinden yararlandırılması, imkânlar ölçüsünde toplum içinde izlenmesi sağlanır ve ilgili mahkemeye bilgi verilir.
(4) Rehabilitasyon hizmeti sürecinde çocuğun aile/yakınları yanına döndürülmesi aşaması çocuğun özellikleri dikkate alınarak planlanır. Bu süreçte çocuğun belirli günlerde aile/yakınları yanında bakılması, aynı zamanda merkez hizmetlerinden tam/yarı zamanlı faydalanması sağlanarak, geçiş sürecinin rehabilitasyon hizmeti ile uyumlu gerçekleştirilmesi sağlanır.
(5) Tertip ve nakillere ilişkin işlemler Genel Müdürlükçe çıkartılacak genelge ile belirlenir.
(6) Merkezden izinsiz ayrılan ve izinli çocuklar hakkında nakil isteğinde bulunulamaz,
(7) Nakil hakkında çocuğun görüşünün alınması ve gerçekleştirilecek nakil işlemine mesleki çalışmalarla hazırlanması esastır.
İzin
Madde 31-(1) Çocuğun izinli verilmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Çocuğun merkeze kabulü aşamasında anne, baba ve izinli verilebileceği diğer yakınları belirlenerek bu kişiler ve aile hakkında mahkemece aksine bir karar bulunmadıkça hazırlanacak sosyal inceleme raporuna göre, danışmanı ile sosyal servisin önerisi ve merkez müdürünün onayıyla izinli olarak verilebilir.
b) Okula giden ve meslek kurslarına katılan çocuklara, öğrenim ve iş durumları dikkate alınarak izin verilir. İş kolunda çalışan çocukların izinlerinde işverenin de düşüncesi alınır.
c) On beş yaşını tamamlamış olan çocukların merkezlerce gerekli önlemler alınmak kaydıyla ailelerinin yanına izinli gitmelerine izin verilebilir.
d) İzinli verilen çocuklar için izin tutanağı doldurulur ve çocuğun dosyasında saklanır.
e)Çocuğun izin süresinin bitiminde bulunduğu merkeze teslim edilmemesi halinde, izinli verildiği kişiye veya çocuğa yazılı tebligat yapılarak 15 gün içinde çocuğun merkeze teslim edilmesi istenir. Bu süre sonunda teslim edilmeyen çocuk ve ailesi hakkında sosyal inceleme raporu hazırlanır. Söz konusu raporda, tedbir kararı/korunma kararının kaldırılması uygun görülenler hakkında İlçe/İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğüne öneride bulunulur, korunma/tedbir kararını gerektiren koşullar ortadan kalkmamışsa gerekli makamlara başvurularak çocuğun merkeze teslimi veya dönüşü sağlanır.
f) Çocukların izine verilmesi, izin süreleri ve izine ilişkin diğer konular çıkartılacak genelge ile düzenlenir.
Merkezden İzinsiz Ayrılan Çocuklar
Madde 32 – (1) Koruma veya tedbir kararlı olup merkezden izinsiz olarak ayrılan çocuk hakkında kolluk birimlerine başvurulur.
(2) Merkezden izinsiz ayrılan çocuğun durumu hakkında İlgili mahkemeye bilgi verilerek gerekirse tedbir kararı/ korunma kararının kaldırılmasına veya değiştirilmesine yönelik işlem başlatılır.
(3) Kolluk birimleri ve il sosyal hizmetler müdürlüklerince beş yıl içinde tüm araştırmalar sonucu bulunamayan çocuğun, korunma veya tedbir kararı kaldırılmak üzere ilgili mahkemeye başvurulur. Bu süre içerisinde onsekiz yaşını tamamlayan çocuğun kaydı silinir. Ayrıca çocuğun ölümüne muhakkak nazarıyla bakılmasını icap ettirecek hallerde, gaiplik kararı almak üzere ilgili mahkemeye başvurulur.
Ziyaretçi
Madde 33–(1) Çocukların aileleri ve arkadaşları ile çalışan personelin misafirleri, misafirler için düzenlenen bölümlere kabul edilir. İdarenin ve çocukların izni olmaksızın, yaşadıkları bölümlere misafir kabul edilmez.
Ziyaret esnasında merkezdeki çocuklara verilen rehabilitasyon hizmetine aykırılık oluşturabilecek durumların önlenmesi için gerekli önlemler alınır.
Çeşitli Etkinlikler
Madde 34–(1) Çocukların rehabilitasyonlarının sağlanması, meslek edinmesi, bilgi ve beceri kazanmaları amacıyla meslek elemanının sorumluluğunda kurs programları planlanır. Çocukların istek ve yetenekleri dikkate alınarak bu kurslarda aktif görev ve sorumluluk almaları sağlanır.
(2) Çocukların, müzik, spor tiyatro, resim, plastik sanatlar ve her türlü diğer etkinliklerden, kamu veya özel kurum ve kuruluşlar tarafından düzenlenecek kurslardan yararlandırılmaları sağlanır. Her çocuk en az bir faaliyete aktif katılmak ve sorumluluk almak zorundadır.
(3) Çocukların her türlü kurs, kamp, gezi ve sosyal etkinlik malzeme giderleri Genel Müdürlükçe gönderilen ödenekten karşılanır.
Hizmete Katkı
Madde 35–(1) Çocukların sorumluluk duygusunu geliştirmek, merkezi benimsemelerine yardımcı olmak ve kendi işlerini kendilerinin yapabilmelerine olanak sağlamak amacı ile Çocuk Kurulunun da görüşü alınarak idare tarafından hazırlanan bir plan ve program dâhilinde; kişisel kullanım alanlarının tertip ve düzenine tamamen, genel kullanım alanlarının tertip ve düzenine ise kısmen olmak üzere hizmete katılımları sağlanır.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Çocuğun İhtiyaçlarının Karşılanması
Harçlık
Madde 36–(1) 5395 ve 2828 sayılı kanun gereğince hakkında korunma kararı/bakım tedbiri kararı verilen çocuklara Yetiştirme Yurtlarının Kuruluş ve İşleyişine İlişkin Yönetmelikte belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde yaş gruplarına göre verilen harçlıkların 2/3 oranında belirlenen miktar aylık harçlık verilir.
(3) Çocuk merkeze kabul edilmesi ile birlikte harçlığı hak eder ve o ay içinde tam olarak verilir. Ancak diğer aylarda rehabilitasyon sürecine uyumunun arttırılması amacıyla harçlığı, geçen ay kaldığı gün oranında hesaplanarak ödenir.
(2) Çocuklara verilen harçlıklar danışman sorumluluğunda, çocuğun gereksinimleri göz önünde bulundurularak günlük, haftalık veya aylık olarak imza karşılığında verilir.
(3)Öğrenime devam edenlerin kredi veya burs almaları halinde harçlıkları kesilmez.
(4)Çalıştığı iş kolunda harçlığının iki katından fazla gelir elde eden çocuklara harçlık tahakkuk ettirilmez. Öğrenime devam etmeyen ve herhangi bir işte çalışmayan çocuklara ise yaş grupları göz önünü alınarak, bulunabilecekleri öğrenim durumuna eş oranda aylık harçlık verilir.
(5)Tam gün öğrenim görüp de yemeklerini merkezde yeme olanağı bulamayan çocuklara, öğrenim süresince harçlıkları iki kat artırılarak ödenir. Öğle ve akşam yemeğini merkezde yiyemeyen çalışan çocuklara yaş gruplarına göre belirlenen aylık harçlık tutarı yemek bedeli olarak ödenir.
(6) Merkezden izinsiz ayrılan çocuklara, ailelerinin yanına korunma kararı kaldırılmak üzere verilen çocuklar adına harçlık tahakkuk ettirilemez.
(7)Çocukların ay içinde kullanmadıkları harçlıkları danışmanınca, çocukların adına ulusal bankalarda açtırılan hesaba, aylık olarak yatırılır. Hesaba para yatırma veya çekmek için Merkez Müdürünün onayı alınır. Devlet malına ve arkadaşlarının eşyasına kasıtlı olarak zarar veren çocukların harçlıklarından, zarar verdiği malın ödenmesi amacıyla 1/3’ü oranında kesinti yapılabilir.
(8)Danışmanlarca, çocuğa bir yıl içinde verilen nakit yardımlar ve harçlıkları gösteren, Merkez Müdürü tarafından onaylanmış bir defter tutulur. Bu defter her türlü denetimde gösterilmek üzere hazır bulundurulur.
(9)Çocukların paraları Merkezin kasasında veya bankada saklanır,döner sermayeli veya özel işletmelerde çalışan çocukların aldıkları maaş ve ücretler her çocuk için kayıt tutularak, gereksinim fazlası para kendi isteği doğrultusunda, ulusal bankalardan birinde Danışmanınca çocuk adına açtırılarak hesaba yatırılır. Para yatırmak veya çekmek için Merkez Müdürünün onayı alınır.
(10)Tedavi, sosyal ve sportif etkinlikler ve benzeri nedenlerle il dışına çıkan çocuğa, il dışında geçireceği her gün için 50 gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpılmasından bulunan tutar, ek harçlık olarak ödenir.
Çocukların Giyimi
Madde 37– (1) Çocukların giyecek gereksinimleri, Ek-1, Ek-2 ve Ek-3’deki miktarlar ile sosyal, kültürel, sportif etkinliklere takım ve bireysel olarak katılan çocukların giysi, forma, malzemeleri, müzik ve spor aleti, aksesuarları, vb. gereksinimleri, Yetiştirme Yurtlarının Kuruluş ve İşleyişine İlişkin Yönetmelikte belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde Genel Müdürlükçe gönderilen ödeneklerden karşılanır.
(2) Giyim eşyaları ayni olarak bir tutanakla verilir,
(3) Giyim eşyası standart beden ölçülerine göre farklı model renklerde satın alınır veya Merkez Müdürlüğünce yaptırılır,
(4) Verilecek giyim eşyalarının rengi ve biçimi, çocukların istekleri, yaş, cinsiyet, eğitim, psiko-sosyal özellikleri ve merkezin çevre koşulları dikkate alınarak, çocuk temsilcisi ve merkez idaresince belirlenir,
(5) Merkezin bulunduğu iklim koşulları dikkate alınarak kışlık giyecek en geç Ekim ayında, yazlık giyecek en geç Mayıs ayında verilir. Merkeze yeni kabul edilen çocuğa yukarıda belirtilen aylar beklenmeden giyim eşyası verilir,
(6) Çocuğa bir yıl içinde verilen giyecek ve diğer ayni yardımları gösteren, Merkez Müdürü tarafından onaylanmış bir defter tutulur, bu defter her türlü denetimde gösterilmek üzere hazır bulundurulur.
Ulaştırma Giderleri
Madde 38–(1) Sosyal, kültürel ve sportif etkinlikler ile tedavi, iş, eğitim, öğrenim ve benzeri nedenlerle il içinde ve il dışına gönderilen çocukların ulaştırma, yemek ve konaklama giderleri,
(2) Yurt dışına değişim programları için gönderilen çocukların ulaşım ve konaklama giderleri,
(3) Öğrenime devam eden ve sanat öğrenmek için iş yerlerine giden çocukların gidiş-gelişlerindeki ulaştırma giderleri, mahalli olanaklar göz önünde tutularak otobüs bileti veya abonman kartı alınarak, özel servis ücreti ödenerek ya da bilet ücretleri harçlıklarına ilave edilerek, Genel Müdürlükçe gönderilen ödenekten karşılanır.
Tedavi, İlaç ve Sağlık Giderleri
Madde 39–(1) Çocukların kamu kurum ve kuruluşlarına ait hastaneler ve üniversite hastanelerinde tedavileri yaptırılır.
(2) Her türlü tedavi, ilaç, ortez, protez ve benzeri gereksinimleri doktor raporuna istinaden Genel Müdürlükçe gönderilen ödenekten karşılanır.
Eğitim ve Öğretim Giderleri
Madde 40 –(1) Öğrenim gören çocukların eğitim ve öğrenimlerine ilişkin her türlü araç, gereç ile sınava giriş harç masrafları, kayıt ücretleri ve diğer masrafları Genel Müdürlükçe gönderilen ödenekten karşılanır.
Hizmet İçi Eğitim
Madde 41–(1) Merkezlerde verilen hizmetin ve personelin niteliğinin geliştirilmesi amacıyla personelin periyodik aralıklarla hizmet içi eğitimden geçirilmesi esastır.
a) Hizmet İçi eğitimler öncelikle Genel Müdürlüğün personel ve imkânları ile gerçekleştirilir.
b) Genel Müdürlükçe belirlenecek planlamalar çerçevesinde, hizmet satın alınması yoluyla da personelin hizmet içi eğitimden geçirilmesi sağlanabilir.
Yemek Çeşitleri, Miktarı ve Zamanı
Madde 42–(1) Merkezlerde günlük yemek çeşidi, miktar ve zamanı aşağıdaki esaslara göre düzenlenir.
a) Yemekler mevcut çocuk sayısına, çocukların özel durumlarına ve düzenlenecek sosyal etkinliklerin gerektirdiği miktarlarda Genel Müdürlükçe yayımlanan genelgelerdeki esas ve miktarlara uygun olarak verilir.
b) Merkez sorumlusunca uygun görülecek etkinlikler ve merkezde bulunan uygulama mutfakları için gerekli olan besin maddelerinin sağlanması ve yaptırılması için ek tabela hazırlanır.
c) Merkez personeline öğle yemeği, sürekli olarak merkezde kalan nöbetçilere üç öğün yemek ve vardiya uygulanan merkezlerde de personelin çalışma süresi içinde yer alan öğünlerde yemek verilir. Daimi iaşeye tabi personelden izin, hastalık veya diğer sebeplerle bir günden fazla merkezden ayrılmış bulunanlar ile öğle yemeğini merkezde yemeyen izinli ve merkezden izinsiz ayrılmış olan çocuklara ait istihkaklar tabeladan çıkarılır.
d) Merkezlere organizasyonlar ve çeşitli nedenlerle misafir olarak kabul edilen çocuklar günlük tabelaya eklenir.
Bağış
Madde 43-(1) Çocukların psiko-sosyal gelişim özellikleri dikkate alınarak, onurlarını zedeleyecek duygusal ve psikolojik sorunlara yol açacak şekilde bağışların bağışçılar tarafından dağıtılmasına izin verilmez. Yürürlükteki mevzuata göre yürütülür.
ONUNCU BÖLÜM
Merkezin Bölümleri
Bölümler
Madde 44- (1) Merkezlerde Müdür, Müdür Yardımcısı, sosyal servis, mülakat odası, revir ve tecrit yeri, yatak odası, yemek salonu, dinlenme ve çalışma odası, hobi ve uğraş odası, uygulama mutfağı, banyo, çamaşırhane, nöbetçi odası, ambar-depo, büro hizmetleri odası, binanın fiziki yapısının uygun olması durumunda sosyal amaçlı salonlar, ziyaretçi odası, dikiş ve ütü odası gibi bölümler bulunur. Merkezler, bulunduğu yöre, iklim koşulları ve çocukların gereksinimleri göz önünde tutularak belirlenecek standartlar çerçevesindeki malzemelerle döşenir.
Sosyal Servis
Madde 45- (1)Her merkezde, sosyal servis elemanlarının mesleki çalışma yapabilecekleri uygun bir mekân sosyal servis olarak düzenlenir. Amacına uygun şekilde döşenir.
Madde 46-(1) Mülakat Odası meslek elemanlarının çocuk veya aileleri ile mülakat yapabilecekleri rahat bir ortam olarak düzenlenir. Odanın kullanımı sosyal servisin sorumluluğundadır.
Yatak Odaları
Madde 47-(1) Yatak odalarının olanakları ölçüsünde az sayıda çocuk gruplarının yararlanabileceği şekilde düzenlenmesi, geceleri hafif şekilde aydınlatılması sağlanır ve merkezin bulunduğu yörenin, iklim, fiziki ve sağlık koşulları dikkate alınarak ev ortamına uygun şekilde tercihen ahşap malzeme ile döşenir.
Dinlenme Odaları
Madde 48-(1) Dinlenme odalarının; çocukların küçük gruplar halinde yararlanabilecekleri şekilde birden fazla bulunması esastır.
(2) Dinlenme odaları çocukların gruplar halinde oturup tartışabilecekleri zekâ geliştirici oyunlar oynayabilecekleri, okuma gereksinimlerini giderebilecekleri şekilde, çocukların ilgi ve zevklerinden de yararlanılarak ev ortamına uygun şekilde düzenlenir.
Çalışma Odaları
Madde 49-(1) Çalışma odaları çocukların eğitsel görevlilerin eşliğinde ders çalıştıkları odalardır. Bu odalarda uygun sayıda masa, sandalye, ders kitapları ve kütüphane dolapları bulunur.
Yemek Salonu
Madde 50-(1) Yemek salonunda, yeterli sayıda masa ve sandalye bulundurulur.
(2) Çocukların yemek salonuna temiz, düzgün giyimli girmeleri, yemek öncesi ve sonrası temizliklerini yapabilmeleri için gerekli olanaklar sağlanır.
(3) Yemek salonunda, yemeklerin ısısı korunarak dağıtımına özen gösterilir ve rahat ve huzurlu yemek ortamı sağlanır.
Mutfak
Madde 51-(1) Mutfak duvarları ve zemini kolay temizlenebilecek nitelikteki inşaat malzemeleri ile boyanır ve kaplanır,
(2) Mutfakta, yemek pişirmede ve dağıtılmasında kullanılan araç ve gereçlerin düzenli bir biçimde korunması için dolaplar bulundurulur,
(3)Yemek pişirmede sağlıklı ve hijyenik malzemeler kullanılır.
(4) Sebze ve meyveler ile bulaşıkların yıkanması için ayrı ayrı yerler düzenlenir.
Mutfakta, günlük kuru erzak, sebze, meyve, ekmek, et, temizlik malzemesi gibi malzemelerin korunması için malzemelerin cinsine uygun nitelikte ayrı dolaplar bulundurulur,
(5) Mutfak, her gün belirli aralıklarla temizlenir, sürekli düzenli ve temiz olması sağlanır, haşerelere karşı belirli zamanlarda ilaçlama yapılır,
(6) Yemek kokularının bina içinde dağılmasını önlemek için gerekli havalandırma düzeni sağlanır.
(7) Mutfak personelinin portör ve sağlık kontrolü 6 ayda bir yaptırılır.
(8) Mutfak personelinin, görevlerine uygun biçimde her zaman temiz ve düzenli giyinmeleri, başlık kullanmaları sağlanır.
Uygulama Mutfağı
Madde 52-(1) Merkezde çocuklara yemek yapma konusunda beceri kazandırmak amacıyla uygun bir bölüm uygulama mutfağı olarak düzenlenir. Bu bölümde bir ev mutfağında bulunması gereken araç ve gereç bulunur.
Revir
Madde 53-(1) Her merkezde gerekli tıbbi araç ve gereçlerin bulunduğu bir revir düzenlenir. Hastalanan çocuklar revire alınır. Olanaklar ölçüsünde tedavileri burada sağlanır.
(2) Revirin sağlık hizmetleri ve kayıt işleri doktorun talebi doğrultusunda hemşire/sağlık memuru tarafından yürütülür.
(3) Revirin sağlık gereçleri hemşire/sağlık memuru tarafından teslim alınarak korunur, her zaman hizmete hazır halde bulundurulur, çocukların revir ünitesinde yer alan ilaçlara ve diğer cihazlara ulaşmalarını engelleyecek gerekli tedbirler alınır.
(4) Revirde ilaç kullanım, revir protokol ve hasta tedavi defteri tutulur,
Revirde kalan çocuklar için, konulan teşhisi ve yattığı günden çıktığı güne kadar hastalığın seyrini, yapılan tedavi biçimlerini, verilen ilaçları gösteren bir müşahede kâğıdı tutulur ve tedavi sonrası çocuğun sağlık dosyasına konulur.
(5) Revir yeteri kadar ışık ve hava almalı, duvar ve zemini temizlenebilir nitelikte olmalı ve yeterli ısıtma sağlanmalıdır.
(6) Merkezde bulaşıcı hastalıkların çıkması halinde, hasta çocukları tecrit etmek üzere bir tecrit yeri bulunur.
(7)Tecrit yerinde doktorun uygun gördüğü araç ve gereçler bulundurulur. Merkeze, doktorun sorumluluğu altında kullanılmak üzere, revirde veya gerekli görülen yerlerde ilaç ve ilk yardım dolabı bulunur. Bu dolaplar kilitli tutulur.
(8) İlaç dolabında; kazalar, zehirlenme, böcek sokması gibi acil durumlarda dikkate alınarak, doktor tarafından gereksinime göre ilaçlar saptanır ve korunur. Kullanım tarihi geçen ilaçlar bir tutanak ile tespit edilerek imzalanır ve ayniyat talimatnamesine uygun olarak gerekli işlem yapılır.
Banyo
Madde 54-(1) Banyo merkez binalarında sağlık koşullarına uygun olarak düzenlenir, kolay temizlenebilecek malzeme ile döşenir,
(2) Banyonun sürekli olarak temiz ve düzenli tutulması sağlanır.
Çamaşırhane
Madde 55-(1) Çocukların kendi çamaşırlarını yıkayabilecekleri, kurutabilecekleri ve ütüleyebilecekleri mekanlar oluşturulur.
(2) Kirli ve temiz çamaşırlar ile temizlik malzemeleri ayrı ayrı dolaplarda düzenli biçimde korunur. Çamaşırların sağlık kurallarına uygun ve temiz bir biçimde yıkanması, kurutulup ütülenmesi sağlanır, onarılması gerekenler onarılarak ait oldukları çocuğa verilmek üzere görevlilere teslim edilir.
(3) Çamaşırhanede, iş kazalarına karşı gerekli önlemler alınır ve bu konuda çamaşırhane görevlilerinin eğitimi sağlanır.
(4) Çamaşırhane yeteri kadar havalandırılır ve her zaman temiz ve düzenli olması sağlanır.
Ambar ve Depo
Madde 56-(1) Ambar, merkez müdürlüğünce her gün saptanan belirli bir saatte günlük erzakı iaşe tabelasına uygun çıkartmak üzere açılır.
(2) Depo ise Müdürün iznine göre gereksinim halinde açılır. Ambar ve depo çift anahtarlı olup, biri Müdürde veya Müdürce görevlendirilecek bir sorumluda, diğeri Ambar Memurunda bulunur.
(3) Ambar ve depo sayımı ayniyat talimatnamesine göre yapılır. Bunun dışında yapılacak kontrollerde şüphe uyandıracak farklar görüldüğü takdirde durum incelenir ve üst makama bildirilir.
(4) Ambar ve depodaki malzemelerin giriş ve çıkışları günlük olarak malzemenin bulunduğu raflardaki kartlara işlenir. Yiyecek ve temizlik malzemelerinin ayrı ayrı yerlerde, sağlık koşullarına uygun bir şekilde bulundurulması ve korunması sağlanır.
Sosyal Amaçlı Salonlar
Madde 57-(1) Olanaklar ölçüsünde çocukların müzik, tiyatro, resim, el sanatları ve benzeri faaliyetlerinde müştereken yararlanabilecekleri sosyal amaçlı bir salon düzenlenir.
Diğer Bölümler
Madde 58-(1) Merkez binasının ve bahçesinin fiziki koşulları elverdiği ölçüde, çocukların sportif etkinlikleri yürütebilecekleri şekilde düzenlenir.
ONBİRİNCİ BÖLÜM
Mali ve Diğer Hükümler
Mali ve Diğer Hükümler
İlaçlama
Madde 59–(1) Merkezdeki bölümler haşerelere karşı düzenli olarak, çocuk ve yiyeceklere zarar vermeyecek biçimde ilaçlanır.
Standart Formlar
Madde 60 –(1) Merkezlerde, esasları Genel Müdürlük tarafından geliştirilen hizmete ilişkin standart formlar uygulanır. Merkezler ve çocuklara ilişkin bilgilerin ve değişiklerin zamanında bilişim sistemine yansıtılması sağlanır. Düzenli istatistiki bilgiler İlçe/İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü aracılığı ile Genel Müdürlüğe belirtilen zamanlarda gönderilir.
Mali hükümler
Madde 61–(1) Merkezin giderleri mevzuat çerçevesinde Genel Müdürlük tarafından gönderilen ödeneklerden karşılanır.
Madde 62–(1) Merkezlerde harcamalar, ilgili mevzuat ve Genel Müdürlük tarafından belirlenen genel esaslara uyularak yapılır.
Son Hükümler
Madde 63– (1) Bu yönergede hüküm bulunmayan hallerde Çocuk Yuvaları Yönetmeliği, Yetiştirme Yurtlarının Kuruluş ve İşleyişine ilişkin Yönetmelik ve yürürlükteki mevzuat uygulanır.
Madde 64-(1) Merkezler, yönergenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içinde, bu yönergede belirtilen hususların yerine getirilmesi için gerekli düzenlemeleri yaparlar.
Madde 65-(1) Merkezlerin işleyişi Genel Müdürlükçe koordine edilir.
Yürürlük
Madde 66-(1) Yönerge, Genel Müdürlüğün bağlı olduğu Devlet Bakanının onayı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 67- (1) Bu Yönerge hükümlerini Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürü yürütür.
|