SHÇEK Teftiş Kurulu

 

 

T.C.

BAŞBAKANLIK

SOSYAL HİZMETLER VE ÇOCUK ESİRGEME KURUMU

GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

 

 

SAYI   : B.02.1.SÇE.0.71.00.03.P.1.10/2005-14496        

KONU   : Disiplin Cezası Uygulamaları hk  

 

 

                                                                                                   22.11.2004

GENELGE

 

2004/17

 

          Genel Müdürlüğümüzce yayımlanan disiplin cezalarının uygulanması ile ilgili  26.02.2001 tarih ve 994 sayı, 2001/07 nolu, 09.05.2003 tarih ve 1247 sayı, 2003/04 nolu ve 17.03.2004 tarih ve 1504 sayı ve 2004/02 nolu Genelgeler iptal edilerek ihtiyaçlar doğrultusunda aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

          657 sayılı DMK’nun 124. maddesinde; “(Değişik 12/5/1982-2670/30 md.) kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacı ile kanunların, tüzüklerin ve yönetmeliklerin Devlet Memuru olarak emrettiği ödevleri yurt içinde veya dışında yerine getirmeyenlere, uyulmasını zorunlu kıldığı hususları yapmayanlara, yasakladığı işleri yapanlara durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre 125 nci maddede sıralanan disiplin cezalarından birisi verilir ” hükmü yer almaktadır.

          Ancak; Disiplin Amirleri veya Disiplin Kurullarınca yapılan uygulamalarda Yasa, Yönetmelik ve Tüzüklerde belirtilen kurallara  uyulmadığı nedeniyle bazı disiplin cezalarının idari yargıdan döndüğü görülmektedir.

          Bu nedenle; disiplin cezalarının uygulanmasında usul ve esaslarla ilgili olarak özellikle aşağıda belirtilen hususlara uyulması gerekmektedir.

          1-) 657 sayılı DMK’nun ilgili hükümleri ile 17.09.1982 tarih ve 8/5336 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kabul edilip 24.10.1982 gün ve 17848 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan” Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri Hakkındaki Yönetmelik” ve 31.03.2001 tarih ve 24359 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Disiplin Amirleri Yönetmeliği”nde belirlenen hükümler gereğince uygulama yapılmalıdır.

2-) Disiplin işlemleri Kurumumuz Disiplin Amirleri Yönetmeliği’nde  belirtilen Disiplin Amirlerince yapılmalıdır.  (Yönetmeliğin EK:1 ve EK: 2 sayılı cetvelleri)

3-) Disiplin cezası uygulamalarında; eylem ile disiplin cezası arasında uygunluk bulunmalı ve  suçun karşılığı olan cezanın uygulanmasına dikkat edilmelidir.

4-) 657 sayılı DMK’nun 125. maddesinin E bendinden sonraki ortak hükümler bölümünün 1. paragrafında “disiplin cezası verilmesine sebep olmuş bir fiil veya halin cezaların sicilinden silinmesine ilişkin süre içinde tekerrüründe bir derece ağır ceza uygulanır” şeklinde açıklanan hüküm gereğince  aşağıdaki koşulların varlığı halinde tekerrür nedeniyle bir derece ağır ceza verilmelidir.

  a) Memurun daha önce disiplin cezası almış olması,

b) Memurun aynı mahiyetteki bir suçu cezaların sicilden silinmesine ilişkin süre içinde (657 sayılı DMK’nun 133. maddesi gereği; Uyarma ve Kınama cezalarının uygulanmasından itibaren 5 sene, diğer cezaların uygulanmasından itibaren 10 sene ) işlemiş olması gereklidir.

       5-) 657 sayılı DMK’nun 125. maddesinin E bendinden sonraki ortak hükümler bölümünün 1. paragrafında; “ ... aynı derecede cezayı gerektiren fakat ayrı fiil veya haller nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulamasında bir derece ağır ceza verilir” şeklinde açıklanan hüküm uyarınca uygulamanın yapılabilmesi için aynı derecede ceza verilmesine sebep olmuş iki ayrı eylemden sonra disiplin cezasının sicilden silinmesine ilişkin süre içinde aynı derece cezayı gerektiren üçüncü bir eylemin işlenmiş olması gereklidir.

6-) 657 sayılı DMK’nun 125. maddesinin E bendinden sonraki ortak hükümler bölümünün  3 üncü fıkrasında; “geçmiş hizmetleri sırasında çalışmaları olumlu olan ve iyi veya çok iyi derecede sicil  alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir” denilmektedir. Bu hüküm disiplin cezası vermeye yetkili amirlere, bazı şartların gerçekleşmesi halinde  disiplin suçu işleyenlere verilecek cezayı bir derece hafifletme olanağı tanımıştır. Kanun “uygulanabilir” demekle disiplin cezası vermeye yetkili amire takdir hakkı tanımıştır. Bir alt derece cezayı uygulamak mecburiyeti yoktur.

7-) 657 sayılı DMK’nun 126. maddesinde; Uyarma, Kınama ve Aylıktan Kesme cezalarının disiplin amirleri tarafından verilebileceği,

657 sayılı DMK’nun 127. maddesinde; disiplin amirlerinin memurların uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve memurluktan çıkarma cezalarından biriyle cezalandırılmasını gerektiren disipline aykırı davranışlarını öğrendikleri tarihten itibaren kanunen belli süreler içinde disiplin soruşturmasını başlatıp  gerekli cezayı uygulayarak, disiplin cezası verme yetkisinin zamanaşımına uğramasını önlemek zorunda oldukları,

657 sayılı Devlet Memurları Yasasının 128. maddesinde; disiplin amirlerinin uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarını soruşturmanın tamamlandığı günden itibaren 15 gün içinde vermek zorunda oldukları,

Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri Hakkında Yönetmeliğin 19. maddesinde ise; disiplin amirleri, disiplin işlerinde kendilerine 657 sayılı kanun ve özel kanunlarla verilen yetkileri kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacıyla memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerle tanınan hakları gözönünde tutan, hakkaniyet ve eşitliği esas alan bir tutum ve davranış içinde kullanmakla yükümlü oldukları  açıklanmıştır.

Anılan yasa ve yönetmeliklerin incelenmesinden: disiplin suçlarının tespiti ve ortaya çıkarılmasına yönelik soruşturma yöntemine ilişkin ayrıntılı bir hükmün bulunmadığı görülmektedir. Bu durumda; 657  sayılı DMK’nun 135. maddesinin ikinci paragrafında yer alan “...Aylıktan Kesme, Kademe İlerlemesinin Durdurulması ve Devlet Memurluğundan Çıkarma cezalarına karşı idari yargı yoluna başvurulabilir ”hükmü uyarınca Aylıktan Kesme, Kademe İlerlemesinin Durdurulması ve Devlet Memurluğundan Çıkarma cezalarının dışında kalan Uyarma ve Kınama cezasını gerektiren durumlarda Disiplin Amirleri usulüne uygun olarak  kendisinin tespit ettiği veya herhangi bir şekilde kendisine intikal eden konularla ilgili olarak kurum içinden disiplin olayına muhatap olan memurdan, eş değer eğitim veya üstü eğitim  ve eşit görev  veya  üst  görev  konumunda  bir  personeli  Muhakkik  olarak görevlendirecek ve ortaya çıkacak olan rapora göre disiplin işlemini yapabileceklerdir. Ancak; görevlendirilen Muhakkikler tarafından yapılan inceleme sonucunda Müfettişlik bilgi ve deneyimi gerektiren durumun tespiti halinde Genel Müdürlüğümüzden Müfettiş görevlendirilmesi talebinde bulunulabilecektir. Diğer yandan Aylıktan Kesme, Kademe İlerlemesinin Durdurulması ve Devlet Memurluğundan Çıkarma cezalarının  disiplin amirlerince soruşturma yaptırılmadan disiplin cezası uygulamaları idari yargı organlarınca iptal nedeni sayılabileceğinden, disiplin amirlerince disiplin cezasına konu olabilecek eylemin tespiti halinde usulüne uygun olarak soruşturma açılıp yasal süreleri içinde soruşturmanın tamamlanmasına müteakip oluşturulan raporun yönetmelik hükümlerinde belirtilen sorumluluk çerçevesinde değerlendirilerek ilgili hakkında Disiplin Amirleri veya Yetkili Disiplin Kurullarınca uygulama yapılmalı , Aylıktan Kesme, Kademe İlerlemesinin Durdurulması ve Devlet Memurluğundan Çıkarma cezalarına yapılacak itirazlarda  (657 sayılı DMK’nun 135. maddesi) idari yargı organlarınca işlemin iptalini gerektirecek uygulamalardan kaçınılmalıdır.

8-) 657 sayılı DMK’nun 130. maddesi uyarınca disiplin cezası uygulamalarında memurun savunması alınmadan disiplin cezası kesinlikle uygulanmamalıdır.

Bilgi ve bundan böyle Disiplin Amirlerince yapılacak disiplin cezası uygulamalarında Genelgede belirtilen hususların dikkate alınarak uygulamaların açıklandığı şekilde yapılmasını önemle rica ederim.

 

 

 

İsmail BARIŞ

Genel Müdür V.

 

                            

DAĞITIM      :

C – Planı

 

                                                

se