T.C.
BAŞBAKANLIK
Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü
Sayı : B.02.1.SÇE.0.65.00.03-010.06.01-256 01/02/2007
Konu : Enfeksiyon Hastalıklarına Karşı
Önlem Alınması
GENELGE
2007/01
Vücudun hemen her organında hastalık yapabilen mikroorganizmaların neden olduğu enfeksiyon hastalıkları, ancak zamanında doğru teşhis ve uygun tedavi ile çok az bir kısmı hariç şifa ile sonuçlanmaktadır. Buna rağmen halen tüm dünyada en sık ölüm sebebi olan, virüs, mantar, bakteri, parazit olarak adlandırılan ve insan (veya hayvan, bitki) vücudunda hastalık yapan bu mikroorganizmalar AIDS, Hepatit B, Hepatit A, tüberküloz, uyuz, kolera, amipli dizanteri, basilli dizanteri, tifo, paratifo, brusella, poliomyelit (çocuk felci), stafilokok vb. gibi enfeksiyon hastalıklarına yol açarlar.
Bu organizmalar insanlara kan ve kan ürünleri, hava, direk temas, cinsel ilişki, kirlenmiş su, gıdalar, vektörler ve hayvanlar yoluyla bulaşırlar.
Kış aylarında özellikle nezle, grip, orta kulak iltihabı, sinüzit, bademcik iltihabı, bronşit ve zatürree gibi solunum yolu enfeksiyonları ve kızamık, suçiçeği, kabakulak, menenjit gibi solunum yolu ile bulaşan hastalıkların sıklığı artmaktadır. Kış mevsiminde enfeksiyonlar ağır geçtiği için korunma tedbirlerine daha fazla özen gösterilmesi gerekmektedir. Bulaşıcı (infeksiyon) hastalıklar genellikle ağız, burun, göz salgıları ve dışkı yoluyla bulaşır.
Basit bazı genel hijyen kurallarına uyulması bu hastalıklardan korunmada çok önemlidir.
Bu nedenle Kuruluşlarımızda;
- El yıkama ve kişisel hijyene önem verilmeli, toplu yaşanılan yerlerde mümkünse sıvı sabun kullanılmalı, çocuklara el yıkama eğitimi verilmelidir.
- Çevre temizliği ve atıkların kontrolü sağlanmalıdır.
- Temiz ve güvenilir içme suyu kullanılmalı (suyu temizlemek üzere klorlama da yapılabilir), çiğ yenen sebze ve meyveler temiz su ile çok iyi yıkanmalı, varsa yüzme havuzlarının temizliğinin yapılmasına ve dezenfekte edilmesine özen gösterilmelidir.
- Düzenli beslenmeye önem verilmesinin yanı sıra besin içeriklerinin de planlanması iyi yapılmalıdır. Özellikle kış aylarında yemeklerde bol miktarda sebze ve meyve tüketimine, bağışıklık sistemini güçlendirici ve enerji veren gıdalara yer verilmelidir.
- Et ve ürünleri ile yumurta gibi gıdalar iyi pişirilerek yenmeli, açık alınan süt içilmeden önce mutlaka yeterince kaynatılmalıdır. Süt kapları daima çok temiz olmalıdır.
- Gıda maddelerinin üretiminden tüketimine kadar, tüm aşamalarda alınacak sağlık önlemleri ile çalışan personelin sağlık kurallarına uymaları sağlanmalıdır.
- Gıda maddesinde veya ortamında sağlığa zararlı olan, gıda maddesinde ve ortamda bulunmaması gereken herhangi bir madde bulundurulmamalıdır.
- Gıda maddelerinin bulunduğu yer, gıda maddelerinin hazırlanmasında kullanılan araç ve gereçler her türlü kirlilik etmeninden arındırılmalıdır. Doğrudan veya dolaylı olarak gıda maddesinde kirlenmeye yol açabilecek her türlü bakterinin ürememesi için gerekli tedbir alınmalıdır.
- Gıda maddeleri ve mamül yemek alımında muayene ve analiz amacıyla numune alınmalı, gerektiğinde numunelerin yetkili gıda kontrol laboratuarlarında tahlili yaptırılmalıdır.
- Kişilerin kullandığı malzemeler, öncelikle kirleri temizlendikten sonra sabunlu su (veya deterjan) ile iyice yıkanmalıdır. Mümkünse sterilize edilmeli veya varsa durulama sonrası dezenfektan içinde önerildiği şekilde bekletilmelidir.
- Giysi seçiminde, hem terlemeyi hem de üşümeyi engelleyecek biçimde, gerektiğinde çıkarma imkanı sağlayacak katlı giysiler tercih edilmeli, mevsimine göre giyime özen gösterilmelidir.
- Giysi, tarak, jilet, diş fırçası, şapka, iç çamaşırı, havlu, terlik, yatak, yastık, yorgan vb. özel eşyalar başkaları ile paylaşılmamalıdır.
- Çarşaf, nevresim gibi eşyalar kaynatılarak yıkanılmalı ve dezenfekte edilmeli, yorgan, yastık ve yataklar yeterince havalandırılmalı, nemli kalması önlenmeli, gerekli (özellikle çocuklar ve sürekli bakım gerektiren ) durumlarda yataklarda alez kullanılmalı, kişi sağlığına zararlı olmayan maddeler kullanılmak suretiyle hijyenik ortamı sağlanmalı, bakteri üremesine fırsat verilmemeli,
- Odaların sürekli temiz olması ve havalandırılması sağlanmalıdır.
- Kuruluşlarda ıslak zeminlerin (tuvalet, banyo, çamaşırhane vb.) ve mutfağın zemin ve duvar temizliğine önem verilmeli ve kaliteli dezenfektanlarla sık sık dezenfekte edilmelidir.
- Mikrobun kuru ve temiz yerde barınamayacağı bilinciyle hiçbir zaman ortam kirli ve ıslak (nemli) bırakılmamalıdır.
- Temizlik ve bulaşık bezleri kapalı yerde ıslak ve sıkılı halde bırakılmamalı, daima havalı bir yere açarak asılmalı ve kuru muhafaza edilmelidir.
- Risk altındaki kişilerin, çocukların ve hizmet veren personelin gerekli aşıları zamanında yaptırılmalıdır.
- Mantardan korunmak için ayak, tırnak vs. temizliğine önem verilmelidir.
- Kuruluş bakımında olup ta hasta olan kişilerin hekim tarafından muayene edilmesi sağlanmalı ve mutlaka hekimin önerilerine uyulmalıdır.
- Bulaşıcı hastalıklar izlenmeli, hasta kişilerin diğer kişilerle teması mümkün olduğunca önlenmeli, eğer solunum yolu, idrar veya dışkı ile bulaşan bir hastalık varsa hasta kişiye gerekiyorsa karantina, ayırma uygulanmalıdır,
- Hizmet verilen kişiler ve personelin başkalarının kan, tükürük, idrar, dışkı gibi atıkları ile doğrudan temas etmemelerine özen gösterilmeli, bulaşıcı sarılık, menenjit gibi ciddi bulaşıcı hastalığı olan kişilerle temas sonrası mutlaka doktora başvurulmalıdır.
- Özellikle çocukların sigara içilen ortamlarda bulundurulmamasına dikkat edilmeli, çocukların bulunduğu ortamlarda sigara içilmemelidir.
- Evcil hayvanlarla temastan sonra ellerin yıkanması sağlanmalı, özellikle çocukların evcil hayvanları öpmeleri ve temasları kontrol altında tutulmalıdır.
Kuruluşlarımızda; sağlıklı beslenme, bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi, enfekte kişilerin izolasyonu ve hijyen koşullarına dikkat edildiğinde; hizmet sunulan çocuk, genç, yaşlı, kadın ve özürlülerimizin enfeksiyon hastalıklarından korunması mümkün olacağından, yukarıda belirtilen konulara dikkat edilmesini ayrıca; Kuş Gribi tehlikesine karşı 23.08.2006 tarihli ve 26268 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Başbakanlık Makamının 2006/23 Nolu Genelgesi ile Devlet Bakanlığı Makamının 25.01.2006 tarihli ve 111 sayılı 2006/01 Nolu Genelgesine uyulması hususunda gereğini rica ederim.
İsmail BARIŞ
Genel Müdür V.
|
Bilgi Edinme 
