.:: SHÇEK Genel Müdürlüğü [0312 310 24 60]::.

AMAÇ: Muhtaçlıkları nedeniyle korunma kararı alınarak Kurum hizmetlerinden yararlanmak isteyen çocukların korunması,bakımı ve yetiştirilmelerine yönelik hizmetlerin mümkün olduğu ölçüde kendi yaşam ortamlarında verilmesi,

Kurum bakımına alınan çocukların ise,öz ailelerinin sosyal yardım ve sosyal hizmetlerle güçlendirilerek çocuklarını kurum bakımından en kısa zamanda geri almalarına yönelik çalışmalara öncelik ve ağırlık verilmesidir.

KAPSAM: Halen Kurumumuzda korunma ve bakım altında bulunan yaklaşık 20.000 çocuktan, ekonomik nedenlerle korunma altına alındığı belirlenen 12.000’inin, ilki 2005 yılında 2500 olmak üzere 2009 yılı sonuna kadar aile veya yakınları yanına döndürülmesi Planlanan çocuklar ile,bundan böyle ekonomik nedenlerle kurum bakımına verilmek istenilen çocuklar.

DAYANAK: 2828 Sayılı Sosyal Hizmetler Ve Çocuk Esirgeme Kurumu Kanunu’nun, 9. maddesi (b) bendine göre, “öncelikle çocuğun aile içinde yetiştirilmesi ve desteklenmesi için aileyi eğitim, danışmanlık ve sosyal yardımlarla güçlendirmek”, (d) bendine göre de “yoksulluk içinde olup da temel ihtiyaçlarını karşılayamayan ve yaşamlarını en düşük düzeyde dahi sürdürmekte güçlük çeken kişi ve ailelere kaynakların yeterliliği ölçüsünde ayni ve nakdi yardımlarda bulunmak amacıyla gerekli hizmet ve programları geliştirmek ve uygulamak” Kurumumuzun görevleri arasında sayılmaktadır.
Bu hizmetlerimiz SHÇEK Ayni ve Nakdi Yardım Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda yürütülmektedir.

GEREKÇE: Çocukları koruma hizmetlerinde son yıllarda bütün dünya üzerinde durulan yaklaşım, aile birliğinin korunması yaklaşımıdır. Bu yaklaşım çocuğun kendi evi dışında bir kuruma yerleştirilmesi yerine ailesi yanında yaşamına devam etmesine imkan tanımasıdır.

Ekonomik, sosyal ve kültürel yönden gelişmiş olan ülkelerde korunmaya muhtaç çocuklara aile yanında bakım hizmeti sağlanmakta, kurum bakımı çok acil durumlarda ve aile yanında bakılamayacak durumda olan çocuklar için uygulanmaktadır.

Ülkemizde ise korunmaya muhtaç çocuklara verilen hizmetlerin kurum bakımında yoğunlaştığı görülmektedir. Bu model çocukların fiziksel, duygusal ve zihinsel gelişimlerini ve sağlıklı sosyalleşmelerini sağlamakta yetersiz kaldığı bilinmektedir.

Geçici bir bakım modeli olması beklenen kurum bakımına alınan çocukların ve ailelerinin izlenip desteklenmesine yönelik çalışmaların yeterince yapılamaması, çocukların uzun süre kurum bakımında kalmalarına neden olmakta ve çocuğun topluma erken katılımını engellemektedir.

Bir çocuğun kişilik gelişiminde ve sosyalleşmesinde en iyi kuruluş bakımının bile aile ortamından daha yetersiz kaldığının bilimsel verilerle ortaya konulduğu bilinmektedir.

Kurum bakımındaki çocukların korunma altına alınma nedenlerinin başında, ailelerin ekonomik yetersizliklerinin olduğu görülmektedir.Sosyal yardımların en önemli fonksiyonu; Kurum’ un öncelikli hedef grubu olan korunmaya muhtaç çocuk, engelli ve muhtaç yaşlıların kurum bakımına alınmasına esas oluşturacak nedenin ekonomik yoksunluk olması halinde, bu kişilerin korunma altına ya da kuruluşa alınmadan sosyal yardımla desteklenerek ailenin parçalanmadan bir arada yaşamasına imkan sağlanmasıdır.

Kurum bakımı gibi maliyeti yüksek tedavi edici hizmetler yerine, daha az maliyeti olan koruyucu, önleyici, destekleyici ve geliştirici sosyal hizmetlere ağırlık ve öncelik verilmektedir

Bireyin korunmasına yönelik hizmetlerin mümkün olduğu ölçüde kendi yaşam ortamlarında verilmesi, kurum bakımına alınan çocukların ise öz ailelerinin güçlendirilmesi ve çocuklarını kurum bakımından en kısa zamanda almalarına yönelik çalışmalara öncelik ve ağırlık verilmektedir.

2005 yılında 15.980.800 YTL.
2006 yılında 41.000.000 YTL.
2007 yılında 48.255.000 YTL.
2008 yılında 51.500.000 YTL.
2009 yılında 53.560.000 YTL. ödenek ayrılmıştır.

Bu proje kapsamında değerlendirilecek çocuklar için ailelere yapılacak ödemeler Ayni ve Nakdi yardım Yönetmeliği çerçevesinde yürütülür.

Kuruluşta bakılmakta olan çocuklar için tespit, inceleme ve değerlendirme çalışmalarını Kuruluş Müdürlüğü, İl ve İlçe Sosyal Hizmetler Müdürlükleri koordineli olarak yürütür.

İl ve İlçe Sosyal Hizmetler Müdürlükleri, çocuklarının korunma altına alınması için başvuruda bulunan ailelerin, bu isteminin ekonomik yoksunluktan kaynaklandığının belirlenmesi durumunda, bu çocuklar için korunma kararı alınmaksızın Kurumumuzun Ayni ve Nakdi Yardım hizmetleri ile diğer koruyucu, önleyici, destekleyici ve geliştirici sosyal hizmetleri uygulayarak,aileleri ve yakınları yanında bakımlarının sağlanmasına yönelik çalışmalarda bulunur.

Bu proje kapsamında yer alan çocuklarla ilgili çalışmalar ve sonuçlarının değerlendirilmesi ile ilgili çalışmalar Sosyal Yardım Hizmetleri Dairesi Başkanlığınca, ilgili Daire Başkanlıkları ile koordineli olarak yürütülür.

Proje ile ilgili ödenek planlaması ve dağıtımı Sosyal Yardım Hizmetleri Dairesi Başkanlığınca yapılır.

HEDEFLER:

Bu çocuklardan her yıl yaklaşık 2.500‘ü olmak üzere önümüzdeki 5 yıl içinde 12.000 çocuğun tamamına yakını ailelerine döndürülecektir.
Planlanan bu modelle, çocuğa öz ailesinin yanına dönme imkanı sağlanacaktır. Hem aile yanında desteklenecek olan ve hem de kurum bakımında kalacak olan çocukların eğitimleri, kişilik gelişimleri, aile ilişkileri ve topluma uyumları noktasında arzu edilen düzeye ulaşabilecektir.
Kuruluşlar kapasite üstü hizmet vermektedir. Bu uygulama ile Kurum bakımındaki çocuk sayısı azalacağından, hizmetlerin nitelik ve niceliğinde olumlu yönde gelişmeler sağlanacaktır.
Boşalacak bir kısım Kurum binaları, ihtiyaç duyulan başka hizmet modellerine dönüştürülebilecektir.
Çocuk sayısının azalması dolayısıyla, kuruluşların ev ortamına yakın bir biçimde düzenlenmesi mümkün olabilecektir.
Korunmaya muhtaç çocuklara hizmet vermek amacıyla yeni kuruluşlar açılmasının önlenmesi ve mevcut kuruluşların da kapasitelerini düşürülerek daha kaliteli hizmet verilmesi sağlanacaktır.
Korunmaya muhtaç olan çocukların bakım maliyetlerinin düşürülmesi ile Devletin hem maddi hem de manevi anlamda yükümlülükleri azalacaktır.
Kuruluşlarda sadece gerçek anlamda korunmaya muhtaç çocukların barındırılması sağlanacaktır
Çocukların aile ve yakınları ile birebir iletişim ve etkileşim içinde büyümesi ve gelişimini tamamlaması, kuruluş bakımında bulunan çocuklara göre daha özgüvenli, daha sağlıklı kişiler yetiştirilmesi sağlanacaktır.
Ekonomik yönden maliyeti daha yüksek olan kuruluş bakımı yerine aile yanında bakım modeli ile, ailenin kurum bakımına göre daha az ücretle desteklenerek aile ilişkilerinin güçlendirilmesi sağlanacaktır.
Korunma altına alınması talep edilen çocukların Kurumumuzun en öncelikli hizmet modeli olan ayni ve nakdi yardımla desteklenerek kuruluş bakımına alınmaları önlenecektir.

SÜRE: Bu proje kapsamında kuruluştan aileye döndürülmesi planlanan 12.000 çocukla ilgili çalışmalar 2009 yılı sonunda tamamlanır.